ΚΕΝΤΡΙΚΗ 3

Στο ύψος τους παραμένουν τα κρατικά «φέσια», με τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς ιδιώτες μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων να βρίσκονται μια ανάσα από τα 3,8 δισ. ευρώ τον Νοέμβριο του 2025. «Πρωταθλητές» είναι τα νοσοκομεία και ακολουθούν τα ασφαλιστικά ταμεία και οι δήμοι, την ώρα που η ΑΑΔΕ αναζητά χιλιάδες φορολογούμενους για να τους επιστρέψει 197 εκατ. ευρώ που δικαιούνται αλλά βρίσκονται στα αζήτητα.Παρά τις επανειλημμένες παρεμβάσεις των ευρωπαϊκών θεσμών, η Ελλάδα εξακολουθεί να μην τηρεί τις προθεσμίες πληρωμών, με το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να την έχει ήδη καταδικάσει για τις καθυστερήσεις των νοσοκομείων. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με εγκύκλιό του έχει καλέσει τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και τους εποπτευόμενους οργανισμούς να αποπληρώνουν άμεσα τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις τους και να αποφεύγουν τη δημιουργία νέων.  Για όσους καθυστερούν τις πληρωμές, προβλέπεται αυστηρή εποπτεία και δημοσιοποίηση των στοιχείων τους σε τακτά χρονικά διαστήματα.Η ακτινογραφίαΣύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών για τον Νοέμβριο του 2025, η ακτινογραφία των χρεών του Δημοσίου προς τους ιδιώτες διαμορφώνεται ως εξής:Τα συνολικά χρέη του κρατικού προϋπολογισμού και των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης διαμορφώθηκαν τον Νοέμβριο του 2025 στα 3,792 δισ. ευρώ, οριακά μειωμένα σε σχέση με τον Οκτώβριο, αλλά αυξημένα κατά 741 εκατ. ευρώ ή 24,3% σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2024. Μόνο οι οφειλές της Γενικής Κυβέρνησης ανήλθαν σε 3,026 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 30,4% μέσα σε έντεκα μήνες.Νοσοκομεία: Τα δημόσια νοσοκομεία οφείλουν 1,683 δισ. ευρώ σε προμηθευτές, ποσό το οποίο είναι ελαφρώς μικρότερο σε σχέση με τον Οκτώβριο του 2025 που είχαν ανέλθει σε 1,725 δις. ευρώ. Ωστόσο, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των νοσοκομείων που αποτελούν το 55,6% των συνολικών οφειλών του κράτους προς τους ιδιώτες είναι αυξημένες κατά 519 εκατ. ευρώ από το Δεκέμβριο του 2024.Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης: Οι οφειλές των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης ανήλθαν στα 582 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 8 εκατ. ευρώ σε έναν μήνα και μόλις κατά 3 εκατ. ευρώ από το τέλος του 2024. Οι εκκρεμότητες σχετίζονται κυρίως με καθυστερήσεις στην έκδοση των επικουρικών συντάξεων. Υπενθυμίζεται ότι το 2017 τα αντίστοιχα χρέη είχαν φτάσει στο ιστορικό υψηλό των 1,531 δισ. ευρώ.Δήμοι και Περιφέρειες: Οι οφειλές των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης ανήλθαν σε 224 εκατ. ευρώ μειωμένο κατά 7 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2024.Νομικά Πρόσωπα: Μικρή αύξηση σημείωσαν τα χρέη νομικών προσώπων του Δημοσίου τα οποία ανήλθαν σε 237 εκατ. ευρώ από 236 εκατ. ευρώ τον Οκτώβριο του 2025 ενώ μέσα σε 11 μήνες «φούσκωσαν» κατά 52 εκατ. ευρώ.Επιστροφές φόρωνΟι εκκρεμείς επιστροφές φόρων αυξήθηκαν κατά 58 εκατ. ευρώ μέσα σε έναν μήνα και ανήλθαν σε 766 εκατ. ευρώ τον Νοέμβριο του 2025 από 708 εκατ. ευρώ τον Οκτώβριο του ίδιου έτους. Από το συνολικό ποσό:419 εκατ. ευρώ αφορούν επιστροφές που καθυστερούν πάνω από 90 ημέρες. Από το ποσό αυτό 197 εκατ. ευρώ δεν έχουν επιστραφεί στους δικαιούχους λόγω έλλειψης δικαιολογητικών ή αδυναμίας επικοινωνίας με τους φορολογούμενους.347 εκατ. ευρώ εκκρεμούν για διάστημα μικρότερο των 90 ημερών.insider.gr

Με αφορμή τις τελευταίες εξελίξεις όσον αφορά το Βακούφ Κω, ο  πρώην Πρόεδρος του κ. Ιμπραήμ Κουνελάκης, επικοινώνησε μαζί μας και  μας εξέφρασε τις ενστάσεις του για τον τρόπο λειτουργίας της σημερινής διοίκησης του Βακούφ Κω, ρίχνοντας ευθύνη στην Πρόεδρό του κ. Ελβάν Κοτζαογλάν, τονίζοντας ότι την ενδιαφέρει περισσότερο η προσωπική της προβολή, παρά το ουσιαστικό έργο.Την κατηγορεί για αλαζονεία αλλά και για παράνομες αποφάσεις που πλήττουν το κύρος την ουσιαστική λειτουργία και προσφορά του Οργανισμού.Αναφερόμενος στο θέμα που προέκυψε με την “έξωση” των επιχειρηματικών που δραστηριοποιούνταν στην Πλ. Ελευθερίας, στο τέμενος Ντεφτερντάρ, τονίζει ότι μόλις έγινε ο σεισμός, όπου ο ίδιος ήταν πρόεδρος στο Βακούφ, το Δ.Σ. του Βακούφ πήρε απόφαση ώστε οι ίδιοι ιδιοκτήτες, μετά το σεισμό να συνεχίσουν την λειτουργία τους στα καταστήματα. «Οι άνθρωποι αυτοί – είπε- έπαθαν τεράστια οικονομική ζημιά. Ήταν λοιπόν αυτονόητο να συμφωνήσουμε, ώστε μετά την αποκατάσταση των ζημιών των κτιρίων, να λειτουργήσουν οι ίδιοι τις επιχειρήσεις του που παρέμειναν κλειστές όλα αυτά τα χρόνια, με νέα συμβόλαια και ενοίκιο αναπροσαρμοσμένο σύμφωνα με τις αντικειμενικές αξίες.Ξαφνικά, ενημερωθήκαμε ότι η Πρόεδρος τους έβγαλε ουσιαστικά στο δρόμο και τους ενημέρωσε λίγο πριν ανοίξουν και πάλι οι επιχειρήσεις, ότι θα βγάλει τα καταστήματα σε πλειστηριασμό. Αν είναι δυνατόν. Είναι αυτή συμπεριφορά, που πήγε η ανθρωπιά μας; Εγώ είμαι στο πλευρό των ανθρώπων και αν θέλουν θα πάω και μάρτυρας στο δικαστήριο. Αλλού χαρίζει ενοίκια και αλλού βγάζει τους ιδιοκτήτες έξω».Όσον αφορά την πρόσφατη απάντηση του Βακούφ, επισήμανε ότι το Βακούφ είναι Οργανισμός Ιδιωτικού Δικαίου και μπορεί να παίρνει αποφάσεις από μόνο του. Άρα δεν μπορεί να αδικήσει τους ενοικιαστές που υπήρχε μία συμφωνία μαζί τους.Ο κ. Κουνελάκης αναφέρθηκε και σε διάφορα άλλα ζητήματα που θεωρεί ότι η Πρόεδρος έχει κάνει σοβαρά λάθη. Αναλυτικά:- Η πόρτα του γραφείου είναι κλειστή. Η Πρόεδρος έχει βάλει κάμερες και βλέπει για το ποιος θα μπει ή όχι, όταν όλα αυτά τα χρόνια, η πόρτα του Βακούφ ήταν ανοιχτή σε όλους.Στο κτίριο του Βακούφ έχει ξηλώσει τον φωτισμό που είχαμε τοποθετήσει εξωτερικά για να φωτίζεται και να είναι καλαίσθητο. Απ ’έξω στην πρόσοψη έχει βάλει κάτι ηλεκτρικά κανάλια που χαλάει όλη την εικόνα και έχει βάλει διάφορα ηλεκτρικά κανάλια. Απ’ έξω - Στο τζαμί Λότζιας μέσα στην αυλή, η κατάσταση μέσα ήταν απαράδεκτη, είχε γίνει ένας απέραντος σκουπιδότοπος. Μάλιστα της είχε κάνει και σχετική «κατσάδα» η Υπουργός Πολιτισμού κ. Μενδώνη κατά την πρόσφατη επίσκεψή της στην Κω και τότε αναγκάστηκε αμέσως η Πρόεδρος και έφερε εργάτες και τα καθαρίσανε. Όμως η κατάσταση πάλι δεν είναι καλή, υπάρχουν καλώδια, εκτεθειμένα, σκουπίδια και οι επισκέπτες βλέπουν αυτήν την εικόνα. Εγω ήθελα να φυτέψω εκεί στη βρύση κάτω από τον πλάτανο του Ιπποκράτη, διάφορα βότανα του Ιπποκράτη και να αναβαθμιστεί αισθητικά λίγο η περιοχή, όμως δεν πρόλαβα. Τώρα η εικόνα είναι κάκιστη. - Το σπίτι, το καραγιαπί στο Πλατάνι που το αφήσαμε στα τούβλα, παραμένει τόσα χρόνια έτσι και δεν έχει γίνει τίποτα, ώστε να τελειώσουν οι εργασίες και να δοθεί για να διαμένουν, γιατροί και δάσκαλοι με συμβολικό ενοίκιο.- Το μεγάλο ακίνητο με την αίθουσα στην Πλατεία Εθνάρχου Μακαρίου, παραμένει αναξιοποίητο και ρημάζει μέρα με την μέρα. Θα μπορούσε να γίνει μία αίθουσα, όπου θα γίνονταν εκδηλώσεις και να αξιοποιηθεί αναλόγως και να μπορούν ελεύθερα όλοι να κάνουν εκδηλώσεις. Η άδεια είναι έτοιμη. - Το παλιό τζαμί στην παλιά πόλη, ρημάζει χωρίς να έχει γίνει η παραμικρή συντήρηση, το ίδιο και ο μιναρές στο τζαμί της Λότζιας, ενώ είναι τραυματισμένα από το σεισμό και έχουν ανάγκη από άμεση συντήρηση και ενώ παράλληλα υπάρχει κίνδυνος να θρηνήσουμε ακόμα και θύματα, δυστυχώς υπάρχει αδιαφορία. Εδώ και καιρό δεν έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες στο κατάστημα κάτω από τα γραφεία του Βακούφ, και δεν ξέρουμε εάν πληρώνει ο νέος ιδιοκτήτης ενοίκιο όλο αυτό το διάστημα.- Την Κρήνη της Πλ. Ελευθερίας, που υπέστη ζημιές και την απομακρύναμε με δικά μας έξοδα και την μεταφέραμε στο πάρκινκ για να θυμόμαστε τον σεισμό, αποφάσισε η Πρόεδρος να την καταστρέψει και να την κάνει μπάζα- Μετά το σεισμό, με εγκύκλιο, ο Γ.Γ. του Υπ. Θρησκευμάτων υποχρεωτικά μας ανέφερε ότι πρέπει να υπάρχει χώρος προσευχής στην Κω. Είχαμε μία αίθουσα στο Πλατάνι, την οποία την κάναμε χώρο προσευχής και ένα χώρο στην πόλη της Κω, με άδειες νόμιμες από το κράτος και μόλις ανέλαβε η νυν Πρόεδρος τα ξήλωσε όλα , έδιωξε τον Ιμάμη ενώ ήθελε τρεις μήνες να λήξει το συμβόλαιο. Το Βακούφ Κω έχει πουλήσει τόσα ακίνητα τα τελευταία χρόνια, όμως αντί να πηγαίνουν για τις ανάγκες του Βακούφ, πηγαίνουν για την προσωπική προβολή της Προέδρου, η οποία δείχνει μία αλαζονική στάση, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι αποφάσεις της είναι και παράνομες και γι’ αυτό θα εξετάσουμε κάθε νομικό μέσο. Εάν είναι παράνομα, θα τα πληρώσουν οι ίδιοι και όχι το Βακούφ.

Προς Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και κάθε αρμόδιο θεσμικό φορέαΗ Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου φέρει βαριά και ιστορική ευθύνη για την πορεία υπερεκμετάλλευσης, χωρικής απορρύθμισης και περιβαλλοντικής εξάντλησης των νησιών. Αυτό που εξελίσσεται δεν είναι ανάπτυξη. Είναι θεσμοθετημένη λεηλασία του χώρου. Μεθοδικά, συστηματικά και με πολιτική κάλυψη, προωθείται ένα μοντέλο: - μαζικής δόμησης, - γιγάντωσης τουριστικών μονάδων, - μετατροπής ακτών και ενδοχώρας σε εργοτάξια. Η Περιφέρεια δεν σιωπά απλώς. Συμμετέχει. Διευκολύνει. Νομιμοποιεί. Η επιλογή της να στηρίζει μεγάλης κλίμακας ξενοδοχειακά συγκροτήματα και mega resorts σε κορεσμένα νησιά, συνιστά πολιτική συνενοχή στην καταστροφή του τοπίου και στη διάλυση της φέρουσας ικανότητας. Δεν υπάρχει άγνοια. Υπάρχει επιλογή. Γνωρίζετε ότι: - το νερό δεν επαρκεί, - τα λύματα δεν αντέχονται, - οι δρόμοι ασφυκτιούν, - οι υποδομές καταρρέουν, - οι κοινωνίες πιέζονται. Κι όμως, επιμένετε να εγκρίνετε, να στηρίζετε, να προωθείτε. Αυτό δεν είναι αφέλεια. Είναι πολιτικός κυνισμός. Τα νησιά μετατρέπονται σε βιομηχανικές ζώνες τουρισμού, χωρίς σχεδιασμό, χωρίς όρια, χωρίς σεβασμό στο τοπίο, χωρίς πρόνοια για το αύριο. Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου έχει μετατραπεί από θεματοφύλακα του χώρου σε διαχειριστή εργολαβιών και επενδυτικών σχεδίων. Δεν εκπροσωπείτε πλέον τις κοινωνίες. Εκπροσωπείτε τα μεγέθη. Και τα μεγέθη σκοτώνουν τα νησιά. Τα μεγάλα all inclusive συγκροτήματα: - στραγγίζουν τους υδατικούς πόρους, - απορροφούν την οικονομική δραστηριότητα, - αποκλείουν την τοπική αγορά, - αλλοιώνουν ανεπανόρθωτα το τοπίο. Κι εσείς τα παρουσιάζετε ως «ευλογία». Αυτό είναι πολιτική απάτη. Δεν υπάρχει βιώσιμη ανάπτυξη με mega resorts. Δεν υπάρχει ποιότητα με χιλιάδες κλίνες. Δεν υπάρχει μέλλον με τσιμεντοποίηση ακτών. Υπάρχει μόνο: - κορεσμός, - υποβάθμιση, - εξάντληση, - και κοινωνική φθορά. Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου έχει επιλέξει στρατόπεδο. Και δεν είναι με τα νησιά. Είναι με τα συμφέροντα. Η ανοχή, η στήριξη και η προώθηση της μαζικής τουριστικής μεγέθυνσης σε νησιωτικά οικοσυστήματα περιορισμένης αντοχής αποτελεί θεσμικό έγκλημα απέναντι στο μέλλον. Ναι, έγκλημα. Γιατί γίνεται με γνώση. Και με ευθύνη. Οι γενιές που έρχονται δεν θα σας κρίνουν από τα νούμερα αφίξεων. Θα σας κρίνουν από το τι αφήσατε όρθιο. Και αυτή τη στιγμή, αφήνετε πίσω σας: - κατεστραμμένες ακτογραμμές, - υπερδομημένα τοπία, - εξαντλημένους πόρους, - και κοινωνίες εξαρτημένες. Αυτό δεν είναι διοίκηση. Είναι διαχείριση καταστροφής. Δηλώνω ευθέως: Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου θα λογοδοτήσει πολιτικά και ιστορικά για τη μετατροπή των νησιών σε τουριστικές αποικίες. Και όσο συνεχίζει να λειτουργεί ως γραφείο διεκπεραίωσης επενδύσεων, θα βρίσκεται απέναντι σε όσους υπερασπίζονται τον τόπο ως χώρο ζωής και όχι ως προϊόν. Τα νησιά δεν πωλούνται. Δεν τεμαχίζονται. Δεν εξαντλούνται. Και όσοι τα αντιμετωπίζουν ως οικόπεδα, θα μείνουν στη μνήμη ως οι άνθρωποι που τα πρόδωσαν. Νικόλαος Κανταρζής Αρχιτέκτων π. αιρετός Δήμου Κω & Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Κως