Το μεγαλύτερο πλήγμα που δέχεται σήμερα η Τοπική Αυτοδιοίκηση στην περιοχή μας είναι η ανεξέλεγκτη κομματικοποίησή της.
Η ανεξαρτησία, η αυτοτέλεια και η δυνατότητα αυτοδιαχείρισης υπήρξαν διαχρονικά τα μεγάλα της πλεονεκτήματα. Για την κατάκτησή τους δόθηκαν σκληροί αγώνες, γιατί η Αυτοδιοίκηση δεν δημιουργήθηκε για να υπηρετεί κομματικές σκοπιμότητες, αλλά για να εκφράζει την τοπική κοινωνία, να υπερασπίζεται τα συμφέροντά της και να δίνει λύσεις στα πραγματικά της προβλήματα.
Σήμερα, αυτή η θεμελιώδης αρχή δέχεται ευθεία επίθεση.
Οι κομματικοί μηχανισμοί επιχειρούν να ελέγξουν τις αυτοδιοικητικές παρατάξεις, να επιβάλουν υποψηφίους και επιλογές, να υπαγορεύσουν συμμαχίες και να οικοδομήσουν δίκτυα εξάρτησης. Αιρετοί που οφείλουν να λογοδοτούν στους πολίτες καταλήγουν συχνά να λογοδοτούν σε κομματικά επιτελεία. Η προσωπική πολιτική ευθύνη υποχωρεί μπροστά στην κομματική πειθαρχία και το δημόσιο συμφέρον θυσιάζεται στις ισορροπίες της εξουσίας.
Αυτό δεν είναι Αυτοδιοίκηση. Είναι κομματική κατοχή της τοπικής εξουσίας.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να λειτουργεί ως προέκταση της κεντρικής πολιτικής σκηνής ούτε οι αιρετοί της να μετατρέπονται σε εκτελεστικά όργανα κομματικών αποφάσεων.
Χρειαζόμαστε αυτοδιοικητικούς με ανεξάρτητη σκέψη, πολιτικό θάρρος και ισχυρή αναφορά στην κοινωνία. Ανθρώπους που θα συνεργάζονται με τα κόμματα όταν αυτό υπηρετεί τον τόπο, αλλά θα υψώνουν ανάστημα και θα συγκρούονται μαζί τους όταν διακυβεύονται τα συμφέροντα των πολιτών.
Η ανατροπή αυτής της κατάστασης δεν είναι απλώς επιθυμητή. Είναι αδιαπραγμάτευτη προϋπόθεση για την αναγέννηση της Αυτοδιοίκησης.
Και αυτή η αλλαγή δεν θα έρθει με την εναλλαγή προσώπων, αν παραμείνουν οι ίδιες εξαρτήσεις και οι ίδιες πολιτικές πρακτικές. Θα έρθει μόνο με μια διαφορετική αντίληψη για την εξουσία, με θεσμική αυτονομία, διαφάνεια, λογοδοσία και ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών.
Η Αυτοδιοίκηση ανήκει στις τοπικές κοινωνίες, όχι στα κομματικά γραφεία.
Ή θα ξανακερδίσει την ανεξαρτησία της ή θα συνεχίσει να χάνει τον λόγο ύπαρξής της.
Ας υπάρξουν λοιπόν δυνάμεις για να ξαναδώσουν στην Αυτοδιοίκηση τον πραγματικό της ρόλο και την αξιοπρέπειά της. Για έναν τόπο που θα αποφασίζει ο ίδιος για το μέλλον του.
Νίκος Κανταρζής
Αρχιτέκτονας-Αυτοδιοικητικός
