ΤΟΠΙΚΑ

Ο ΔΕΔΔΗΕ Α.Ε./Περιοχή Κω ανακοινώνει ότι λόγω απαραίτητων τεχνικών εργασιών θα πραγματοποιηθεί διακοπή ηλεκτρικού ρεύματος την 09-08-2026 ημέρα Κυριακή, απο 07:00 έως 12:00, στην είσοδο της πόλης, πέριξ της Τράπεζας Eurobank, στο νησί της Κω.Η επανατροφοδότηση θα γίνει χωρίς προειδοποίηση και μπορεί να γίνει πριν την προβλεπόμενη ώρα, γι' αυτό λοιπόν οι εγκαταστάσεις και τα δίκτυα θα πρέπει να θεωρούνται ότι ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΥΠΟ ΤΑΣΗ.Για λόγους ασφαλείας απαγορεύεται η προσέγγιση στους αγωγούς ή σε άλλα στοιχεία, έστω και αν βρίσκονται στο έδαφος.Ν. Ι. ΘεοφιλίδηςΔιευθυντής Περιοχής Κω

Η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική αναγνωρίζει τη νησιωτικότητα, αλλά η πραγματική πρόκληση είναι η εφαρμογή της: δεσμευμένοι πόροι, τοπικά δεδομένα, φέρουσα ικανότητα, ICZM και ώριμα έργα για κάθε νησί.Η νέα δέσμη στρατηγικών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα νησιά και τις παράκτιες κοινότητες αποτελεί σημαντική πολιτική εξέλιξη για την Ελλάδα και ιδιαίτερα για περιοχές όπως η Κως, η Νίσυρος, η Αστυπάλαια και συνολικά τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου. Για πρώτη φορά η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να προσεγγίσει συντονισμένα τις ανάγκες των νησιωτικών και παράκτιων περιοχών, συνδέοντας οικονομία, συνδεσιμότητα, ενέργεια, περιβάλλον, δημογραφία, κατοικία, ασφάλεια και κλιματική ανθεκτικότητα.Η σημασία της πρωτοβουλίας είναι προφανής. Οι στρατηγικές αφορούν περίπου 17 εκατομμύρια κατοίκους σε περισσότερα από 4.000 κατοικημένα νησιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και περίπου 95 εκατομμύρια κατοίκους κατά μήκος 70.000 χιλιομέτρων ευρωπαϊκής ακτογραμμής. Η νέα προσέγγιση αναγνωρίζει ότι τα νησιά δεν αντιμετωπίζουν συγκυριακές δυσκολίες, αλλά μόνιμα διαρθρωτικά μειονεκτήματα: αυξημένο κόστος μεταφορών, περιορισμένη προσβασιμότητα, μικρές αγορές, υψηλότερο κόστος υπηρεσιών, πίεση στη στέγαση και μεγαλύτερη έκθεση στην κλιματική αλλαγή.Η αναγνώριση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα. Τα νησιά δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται με τα ίδια εργαλεία, τους ίδιους δείκτες και τα ίδια κριτήρια που εφαρμόζονται στις ηπειρωτικές περιοχές. Η νησιωτικότητα δεν είναι «εξαίρεση», είναι μόνιμο χωρικό χαρακτηριστικό. Επομένως, η ευρωπαϊκή στρατηγική θα έχει πραγματική αξία μόνο εφόσον μετατραπεί σε συγκεκριμένες δεσμεύσεις, στοχευμένες χρηματοδοτήσεις και μετρήσιμα προγράμματα.Τα θετικά σημεία της ευρωπαϊκής στρατηγικήςΤο βασικό θετικό στοιχείο είναι ότι η στρατηγική αναγνωρίζει τη νησιωτικότητα ως μόνιμο διαρθρωτικό μειονέκτημα, στη βάση και του άρθρου 174 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δεν πρόκειται για απλή πολιτική αναφορά, αλλά για θεσμική βάση πάνω στην οποία μπορούν να στηριχθούν ειδικές πολιτικές για μεταφορές, ενέργεια, στέγαση, νερό, υποδομές και υπηρεσίες στα νησιά.Ιδιαίτερα σημαντική είναι και η αναφορά στο cost of insularity. Η στρατηγική αναγνωρίζει ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, το κόστος μεταφορών μπορεί να υπερβαίνει τα ηπειρωτικά επίπεδα πάνω από 300%, οι δαπάνες της τοπικής αυτοδιοίκησης ανά κάτοικο να είναι 30% έως 50% υψηλότερες και οι τιμές κατοικίας σε νησιωτικούς δήμους να είναι 75% έως 130% υψηλότερες. Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν θεσμικά αυτό που βιώνουν καθημερινά οι νησιώτες: ότι το κόστος ζωής, λειτουργίας, παραγωγής και παροχής υπηρεσιών στα νησιά είναι αντικειμενικά μεγαλύτερο. Θετικό είναι επίσης ότι η στρατηγική οργανώνεται σε τέσσερις βασικούς πυλώνες: α) οικονομική ανάπτυξη, συνδεσιμότητα, ανταγωνιστικότητα και καινοτομία, β) ενεργειακή ασφάλεια, περιβαλλοντική προστασία, πράσινη μετάβαση και κλιματική ανθεκτικότητα, γ) κοινότητες, δημογραφία και ποιότητα ζωής, δ) ασφάλεια και ετοιμότητα σε κρίσεις. Η δομή αυτή καλύπτει τις βασικές ανάγκες των ελληνικών νησιών: μεταφορές, ενέργεια, νερό, κατοικία, στελέχωση υπηρεσιών, πολιτική προστασία και τουριστική πίεση.Η στρατηγική αναγνωρίζει, επίσης, ότι η συνδεσιμότητα είναι κεντρικό ζήτημα. Για την Ελλάδα, έχει ιδιαίτερη σημασία η ρητή αναφορά στο Μεταφορικό Ισοδύναμο, στις Υποχρεώσεις Δημόσιας Υπηρεσίας για άγονες γραμμές και στη στήριξη των ακτοπλοϊκών και αεροπορικών συνδέσεων. Η πράσινη μετάβαση της ακτοπλοΐας είναι αναγκαία, αλλά δεν μπορεί να οδηγήσει σε νέα επιβάρυνση των κατοίκων, των εργαζομένων και των επιχειρήσεων των νησιών.Κρίσιμη είναι και η σύνδεση της στρατηγικής με τη γαλάζια οικονομία. Η αλιεία, η υδατοκαλλιέργεια, ο παράκτιος τουρισμός, οι θαλάσσιες μεταφορές, οι λιμένες, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ο θαλάσσιος πολιτισμός και οι τοπικές αλυσίδες αξίας, μπορούν να στηρίξουν ένα πιο ανθεκτικό παραγωγικό μοντέλο. Για την Κω και τα νησιά της Δωδεκανήσου, αυτό σημαίνει λιγότερη εξάρτηση από τον μαζικό και έντονα εποχικό τουρισμό και περισσότερες τοπικές δυνατότητες ανάπτυξης.Τα βασικά κενάΠαρά τη σημασία της, η στρατηγική της ΕΕ για τα νησιά, έχει σαφή όρια. Δεν αποτελεί δεσμευτικό κανονιστικό πλαίσιο, δεν δημιουργεί νέο ειδικό Ταμείο Νησιών και δεν εξασφαλίζει αυτόματα χρηματοδότηση για τους νησιωτικούς δήμους.Τα διαθέσιμα εργαλεία — Πολιτική Συνοχής, Interreg, LIFE, Horizon Europe, Connecting Europe Facility (CEF), EMFAF, InvestEU, European Investment Bank (EIB), JASPERS και άλλα — είναι πολλά, αλλά παραμένουν πολυδιασπασμένα. Ένας μικρός ή μεσαίος νησιωτικός δήμος, χωρίς επαρκή τεχνική υπηρεσία, δεν μπορεί εύκολα να ωριμάσει έργα, να συνδυάσει χρηματοδοτήσεις, να παρακολουθήσει πολύπλοκες προσκλήσεις και να διεκδικήσει εγκαίρως πόρους.Το σοβαρότερο, όμως, κενό είναι τα τοπικά δεδομένα. Χωρίς αναλυτικά στοιχεία σε νησιωτικό και τοπικό επίπεδο, τα μικρά νησιά χάνονται μέσα σε περιφερειακούς μέσους όρους και οι πραγματικές τους ανάγκες δεν αποτυπώνονται με ακρίβεια.Οι κρίσιμες προτεραιότητες για τα ελληνικά νησιάΓια τα ελληνικά νησιά, οι προτεραιότητες είναι συγκεκριμένες:Πρώτον, συνδεσιμότητα όλο τον χρόνο, με δίκαιο μεταφορικό κόστος, αξιόπιστες ακτοπλοϊκές και αεροπορικές γραμμές, αναβάθμιση μικρών λιμένων και ειδική μέριμνα για τα μικρά και απομακρυσμένα νησιά.Δεύτερον, νερό και ανθεκτικότητα στη λειψυδρία, με έργα αφαλάτωσης, μείωσης διαρροών, τηλεμετρίας, αποθήκευσης νερού, επαναχρησιμοποίησης επεξεργασμένων υδάτων και διαχείρισης ξηρασίας.Τρίτον, ενεργειακή ασφάλεια και μείωση κόστους, με σύνδεση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με αποθήκευση, δίκτυα, αφαλάτωση, ηλεκτροκίνηση, λιμενικές υποδομές και τοπικές ενεργειακές κοινότητες.Τέταρτον, προσιτή κατοικία και συγκράτηση μόνιμου πληθυσμού. Χωρίς κατοικία δεν μπορούν να μείνουν στα νησιά γιατροί, εκπαιδευτικοί, μηχανικοί, δημοτικοί υπάλληλοι, αστυνομικοί, λιμενικοί, εργαζόμενοι και νέες οικογένειες.Πέμπτον, διοικητική και τεχνική ικανότητα των νησιωτικών δήμων, με κοινές τεχνικές υπηρεσίες, αναπτυξιακούς οργανισμούς, χρηματοδότηση μελετών, πρότυπα τεύχη και ταχύτερη ωρίμανση μικρών αλλά κρίσιμων έργων.Έκτον, κλιματική ανθεκτικότητα. Η παράκτια διάβρωση, οι πλημμύρες, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας, η υφαλμύρωση και οι καταιγίδες αφορούν άμεσα λιμάνια, παραλιακούς δρόμους, οικισμούς, σχολεία, δίκτυα ύδρευσης, βιολογικούς καθαρισμούς, αρχαιολογικούς χώρους και κρίσιμες υποδομές.Ειδική πρόταση της Δ/νσης Τεχνικών Υπηρεσιών του ΚΩ.Α.Ν. Α.Ε.:Φέρουσα Ικανότητα, ICZM και νησιωτικά παρατηρητήριαΗ νέα ευρωπαϊκή στρατηγική δεν πρέπει να μείνει σε επίπεδο γενικών κατευθύνσεων. Πρέπει να εφαρμοστεί μέσα από ολοκληρωμένα νησιωτικά σχέδια φέρουσας ικανότητας, σχέδια Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παράκτιας Ζώνης (ICZM) και μόνιμα νησιωτικά παρατηρητήρια. Η πρόταση αυτή έχει τρία βασικά στοιχεία.Πρώτον, η φέρουσα ικανότητα των νησιών πρέπει να νοηθεί ευρύτερα και όχι μόνο τουριστικά. Δεν αρκεί να μετρώνται οι κλίνες, οι αφίξεις και οι διανυκτερεύσεις. Χρειάζεται ολοκληρωμένη αξιολόγηση του συνολικού ορίου αντοχής κάθε νησιού: τουρισμός, ύδρευση, αποχέτευση, Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας Λυμάτων, απορρίμματα, ενέργεια, μεταφορές, στέγαση, περιβάλλον, κοινωνικές υπηρεσίες, δημογραφία και κλιματικοί κίνδυνοι.Δεύτερον, το ICZM πρέπει να αποτελέσει το θεσμικό πλαίσιο σύνδεσης ξηράς και θάλασσας. Το νησί είναι από τη φύση του ενιαίο σύστημα. Δεν μπορεί να σχεδιάζονται χωριστά ο τουρισμός στην ξηρά, τα λιμάνια, η αλιεία, οι υδατοκαλλιέργειες, οι θαλάσσιες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, οι παραλίες, οι προστατευόμενες περιοχές, η ύδρευση, η αποχέτευση, τα απόβλητα, η ακτοπλοΐα και η παράκτια διάβρωση. Όλα πρέπει να εντάσσονται σε κοινό σύστημα σχεδιασμού, που να λαμβάνει υπόψη τις αλληλεπιδράσεις ξηράς και θάλασσας.Τρίτον, απαιτούνται μόνιμα νησιωτικά παρατηρητήρια φέρουσας ικανότητας και ανθεκτικότητας. Μια μελέτη από μόνη της δεν αρκεί, γιατί τα δεδομένα αλλάζουν συνεχώς: τουριστικές ροές, κατανάλωση νερού, ενεργειακές αιχμές, απορρίμματα, τιμές κατοικίας, πίεση στις παραλίες, διάβρωση, πλημμυρικοί και κλιματικοί κίνδυνοι. Χρειάζεται μόνιμο σύστημα παρακολούθησης, ώστε κάθε νησί να γνωρίζει τι αντέχει, πού πιέζεται και ποια έργα πρέπει να προηγηθούν.Στο σημείο αυτό εντοπίζεται το βασικό κενό αποτελεσματικότητας που πρέπει να καλυφθεί. Οι κοινές προτάσεις των τεσσάρων νησιωτικών Περιφερειών κινούνται στη σωστή κατεύθυνση, καθώς ζητούν αυτοτελή ευρωπαϊκή στρατηγική, δεσμευτική ρήτρα νησιωτικότητας, ειδική χρηματοδότηση, προσαρμοσμένα κριτήρια και μηχανισμό παρακολούθησης. Ωστόσο, για να μη μείνουν οι αρχές αυτές σε επίπεδο γενικών διεκδικήσεων, απαιτείται συγκεκριμένο επιχειρησιακό εργαλείο εφαρμογής ανά νησί ή ανά νησιωτικό σύμπλεγμα. Αυτό ακριβώς καλύπτει η πρόταση για ολοκληρωμένες μελέτες φέρουσας ικανότητας, ICZM και νησιωτικά παρατηρητήρια: μετατρέπει τη νησιωτικότητα από πολιτικό αίτημα σε τεκμηριωμένο σύστημα δεικτών, αναγκών, προτεραιοτήτων και ώριμων έργων. Χωρίς αυτόν τον μηχανισμό, οι πόροι θα συνεχίσουν να διεκδικούνται γενικά και να κατανέμονται αποσπασματικά. Με αυτόν, κάθε νησί θα μπορεί να αποδεικνύει με δεδομένα τι χρειάζεται, γιατί το χρειάζεται, πόσο επείγον είναι και από ποιο ευρωπαϊκό εργαλείο μπορεί να χρηματοδοτηθεί.Με αυτόν τον τρόπο, η μελέτη φέρουσας ικανότητας και το παρατηρητήριο δεν θα είναι μια επιστημονική άσκηση ούτε ένα γενικό εργαλείο καταγραφής. Θα αποτελούν μηχανισμό παραγωγής ώριμων έργων και διεκδίκησης χρηματοδοτήσεων. Κάθε νησί θα μπορεί να τεκμηριώνει ποιο είναι το πρόβλημα, ποιος δείκτης το αποδεικνύει, ποια είναι η επίπτωση στη φέρουσα ικανότητα, ποιο έργο απαιτείται και ποιο χρηματοδοτικό εργαλείο μπορεί να το καλύψει.Από ένα τέτοιο σύστημα μπορούν να προκύψουν στοχευμένα έργα ύδρευσης, αφαλάτωσης, τηλεμετρίας και μείωσης διαρροών, έργα αποχέτευσης και επαναχρησιμοποίησης επεξεργασμένων λυμάτων, έργα διαχείρισης απορριμμάτων, αντιδιαβρωτικά και αντιπλημμυρικά έργα, λιμενικές αναβαθμίσεις, ενεργειακές κοινότητες, αποθήκευση ενέργειας, προσιτή κατοικία για δημόσιους λειτουργούς και εργαζομένους, πράσινες μεταφορές, αποκατάσταση οικοσυστημάτων, ψηφιακές υποδομές και υποδομές πολιτικής προστασίας.Τι πρέπει να ζητηθεί από το Ευρωπαϊκό ΚοινοβούλιοΤο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο επόμενο στάδιο. Πρέπει να ζητήσει η στρατηγική να αποκτήσει πραγματικό περιεχόμενο στο νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028–2034, με ειδική νησιωτική στόχευση και δέσμευση πόρων.Παράλληλα, πρέπει να ζητηθεί υποχρεωτική «Αξιολόγηση Επιπτώσεων στα Νησιά» για κάθε νέα ή αναθεωρούμενη ευρωπαϊκή πολιτική που αφορά μεταφορές, ενέργεια, καύσιμα, περιβάλλον, τουρισμό, ύδατα, κατοικία, κρατικές ενισχύσεις και ψηφιακές υποδομές.Κεντρική πρόταση παρέμβασης μπορεί να είναι η δημιουργία ειδικής ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας για Integrated Island Carrying Capacity, ICZM and Resilience Observatories, με χρηματοδότηση από την Πολιτική Συνοχής, το EMFAF, το LIFE, το Horizon Europe, τον Μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη», την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το JASPERS. Στόχος είναι κάθε νησί ή νησιωτικό σύμπλεγμα να διαθέτει κοινή μεθοδολογία δεικτών, μόνιμο σύστημα παρακολούθησης και χαρτοφυλάκιο ώριμων έργων προς χρηματοδότηση.ΣυμπέρασμαΗ ευρωπαϊκή στρατηγική για τα νησιά και τις παράκτιες κοινότητες είναι σημαντικό βήμα, αλλά δεν αρκεί από μόνη της. Για να έχει πραγματικό αποτέλεσμα στα ελληνικά νησιά, πρέπει να μετατραπεί σε δεσμευτικούς πόρους, στοχευμένα προγράμματα, απλούστερη τεχνική βοήθεια και ώριμα έργα.Η Κως και τα νησιά μας δεν χρειάζονται γενικές διακηρύξεις. Χρειάζονται εργαλεία που αποτυπώνουν με ακρίβεια τις ανάγκες τους και οδηγούν σε χρηματοδοτήσεις. Οι ολοκληρωμένες μελέτες φέρουσας ικανότητας, τα σχέδια ICZM και τα νησιωτικά παρατηρητήρια μπορούν να αποτελέσουν το επιχειρησιακό εργαλείο αυτής της μετάβασης.Μέσω αυτών, κάθε νησί θα μπορεί να τεκμηριώνει τα όρια αντοχής του, τις πραγματικές ανάγκες του, την προτεραιότητα των απαιτούμενων έργων και το κατάλληλο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό εργαλείο για την υλοποίησή τους. Αυτό πρέπει να αποτελέσει κεντρικό ελληνικό αίτημα στο επόμενο στάδιο εφαρμογής της ευρωπαϊκής στρατηγικής.Παπαδόπουλος ΓεώργιοςΔ/ντης Τεχνικών Υπηρεσιών ΚΩ.Α.Ν. Α.Ε.Ολοκληρωμένο το κείμενο μου, υπάρχει στο σάιτ του ΚΩΑΝ «https://koan-ae.gr/nea-anakoinoseis/2026-06-20-h-nea-stratighiki-tis-ee-ghia-ta-nisia-proklisis-khrimatodotisi-kai-i-anaghki-ghia-olokliromeno-nisiotiko-skhediasmo».

Την έντονη δυσαρέσκειά του για την εικόνα που παρουσιάζει η πόλη της Κω εξέφρασε ο κοινοτικός σύμβουλος Παναγιώτης Βασιλείου, υπογραμμίζοντας ότι «η κατάσταση με τα ηλεκτρικά πατίνια έχει ξεφύγει εντελώς». Ο ίδιος, ξεκαθαρίζοντας πως κυκλοφορεί καθημερινά με ποδήλατο και στηρίζει έμπρακτα τις εναλλακτικές μορφές μετακίνησης, σημείωσε ότι η σημερινή εικόνα δεν συνάδει με έναν οργανωμένο τουριστικό προορισμό. Τα κυριότερα προβλήματα εστιάζονται στην αλόγιστη στάθμευση και την επικίνδυνη οδήγηση. Πατίνια βρίσκονται εγκαταλειμμένα στη μέση πεζοδρομίων, δίπλα σε κάδους σκουπιδιών, ακόμη και μπροστά από κεντρικά δημόσια κτίρια όπως το Επαρχείο και το Δημαρχείο, κλείνοντας τις εισόδους και εμποδίζοντας την ελεύθερη διέλευση των πεζών και των ΑμεΑ.Παιδιά μικρής ηλικίας κινούνται με μεγάλες ταχύτητες ανάμεσα σε πεζούς μέσα σε πλατείες, χωρίς να φορούν προστατευτικό κράνος, θέτοντας σε άμεσο κίνδυνο τη σωματική ακεραιότητα των ίδιων αλλά και των περαστικών. Η αντιμετώπιση του φαινομένου απαιτεί την άμεση ενεργοποίηση των τοπικών αρχών. Όπως επισημαίνει ο κ. Βασιλείου, είναι επιτακτική ανάγκη να εφαρμοστεί χωρίς άλλη καθυστέρηση ο κανονισμός που έχει ήδη ψηφιστεί από το Δημοτικό Συμβούλιο, βάζοντας τέλος στην ανοχή και την ελαστικότητα που επιδεικνύεται μέχρι σήμερα. Όπως δήλωσε μιλώντας στο Βήμα της Κω και Ράδιο Πρώτο 91.5 αναμένεται η δημοσίευση σε ΦΕΚ και ήδη έχουν αρχίσει κάποια πράγματα.Από την άλλη, κατανόησε ότι η ανάγκη μετακίνησης λόγω μειωμένων δρομολογίων της αστικής συγκοινωνίας, οδηγεί καθημερινά εκατοντάδες εργαζόμενους του τουρισμού και επισκέπτες στην χρήση ηλεκτρικών πατινιών.Ακούστε ολόκληρο το ηχητικό :