ΚΕΝΤΡΙΚΗ 2

Με μία ιδιαίτερα όμορφη και συγκινητική εκδήλωση, την Παρασκευή, το Δημοτικό Σχολείο Ζηπαρίου τίμησε την Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, αποδίδοντας τον ελάχιστο φόρο τιμής στις χιλιάδες αθώες ψυχές που χάθηκαν και διατηρώντας ζωντανή την ιστορική μνήμη στις νεότερες γενιές. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε παρουσία γονέων, εκπαιδευτικών και μελών του Συλλόγου Ποντίων Κω «Ο Ξενιτέας», οι οποίοι στήριξαν με την παρουσία τους αυτή τη σημαντική πρωτοβουλία.Οι μαθητές, με σεβασμό, ευαισθησία και άρτια προετοιμασία, παρουσίασαν δρώμενα,  αφιερωμένα στον Ποντιακό Ελληνισμό, μεταφέροντας συγκίνηση και έντονα συναισθήματα σε όλους τους παρευρισκόμενους. Μέσα από τις παρουσιάσεις τους ανέδειξαν τη δύναμη της μνήμης, της παράδοσης και της ιστορικής αλήθειας, κερδίζοντας επάξια το θερμό και παρατεταμένο χειροκρότημα του κοινού.

Η εποχή του γερμανικού “welcome” τελειώνει οριστικά και ο λογαριασμός επιστρέφει στον ευρωπαϊκό Νότο. Με το νέο μεταναστευτικό πλαίσιο να τίθεται σε εφαρμογή από τις 12 Ιουνίου, η Αθήνα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα διπλό κύμα πίεσης: Τις δεκάδες χιλιάδες επιστροφές μεταναστών από τη Γερμανία και την επέκταση του νέου  πυκνού  μεταναστευτικού διαδρόμου Λιβύη–Κρήτη προς Κω και Λέρο με το επιχείρημα ότι τα δύο αυτά νησιά έχουν  «έτοιμες» δομές για τη νέα εποχή του ευρωπαϊκού ασύλου.Το νέο Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο  που όπως είπαμε θα αρχίσει να εφαρμόζεται από τις 12 Ιουνίου, σηματοδοτεί τη μετάβαση της Ευρώπης από τη λογική της υποδοχής στη λογική της διαχείρισης, της αποτροπής και των επιστροφών.Στο πολιτικό και διπλωματικό παρασκήνιο κυκλοφορούν εδώ και καιρό εκτιμήσεις για μαζικές επιστροφές μεταναστών από τη Γερμανία προς τις χώρες πρώτης εισόδου, με την Ελλάδα να βρίσκεται στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης.Ακόμη κι αν ο αριθμός των «100.000 επιστροφών» δεν επιβεβαιώνεται προς το παρόν επισήμως, το πολιτικό μήνυμα είναι σαφές: η Γερμανία και συνολικά η κεντρική Ευρώπη δεν επιθυμούν πλέον να σηκώνουν το ίδιο βάρος που αποδέχθηκαν την περίοδο της μεγάλης μεταναστευτικής κρίσης.Η ίδια χώρα που επί  καγκελαρίας  Μέρκελ εμφανιζόταν να καλωσορίζει πρόσφυγες και μετανάστες επειδή η οικονομία της χρειαζόταν εργατικά χέρια, σήμερα αναζητά τρόπους «αποθήκευσης» των πλεοναζόντων και  να τους στείλει, όχι από κει που ήρθαν αλλά  από κει που  μπήκαν στον ευρωπαϊκό «παράδεισο»,.Και από Βορά και από ΝότοΚαι την ίδια στιγμή που η Ευρώπη επιχειρεί να «επιστρέψει» μέρος του προβλήματος προς τον Νότο, η Ελλάδα αντιμετωπίζει μια νέα πραγματικότητα στα θαλάσσια σύνορά της. Η μεταναστευτική διαδρομή Λιβύη–Γαύδος–Κρήτη έχει πλέον αποκτήσει μόνιμα χαρακτηριστικά.Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά:·  Το 2025 καταγράφηκαν περίπου 20.000 αφίξεις μεταναστών και προσφύγων σε Κρήτη και Γαύδο·  Μόνο στο πρώτο εξάμηνο του 2025 είχαν ήδη καταγραφεί 7.336 αφίξεις.·  Ήδη από τον Μάρτιο του 2026 είχαν καταγραφεί πάνω από 900 αφίξεις μέσα σε 48 ώρες σε Γαύδο και νότια Κρήτη.·   Το τελευταίο μόλις διήμερο οι αφίξεις ξεπέρασαν και πάλι τις 600, επιβεβαιώνοντας ότι η διαδρομή Λιβύη–Κρήτη αποκτά πλέον μόνιμα χαρακτηριστικά.Η ουσία είναι ότι η Κρήτη μετατρέπεται σταδιακά σε νέα πύλη εισόδου προς την Ευρώπη. Όμως αν και οι ροές φτάνουν κυρίως στην Κρήτη, έχει αποφασιστεί–  σύμφωνα με όσα έχει πληροφορηθεί το «Π» – ότι  το βάρος της νέας διαχείρισης θα μεταφερθεί  στην Κω και τη ΛέροΟ λόγος είναι πρακτικός αλλά  κατά βάθος  πολιτικός. Η Κρήτη δεν διαθέτει — και προφανώς δεν επιθυμεί να αποκτήσει — τις δομές και το καθεστώς των νησιών πρώτης υποδοχής του Ανατολικού Αιγαίου. Και η κυβέρνηση δεν δείχνει διατεθειμένη να πιέσει προς αυτή την κατεύθυνση την πατρίδα τόσο του πρωθυπουργού όσο και του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης…Έτσι, στο προσκήνιο επανέρχονται η Κως και η Λέρος. Τα δύο νησιά θεωρούνται από τις ευρωπαϊκές αρχές και τις ελληνικές υπηρεσίες οι πιο «έτοιμες» περιοχές για την εφαρμογή των νέων συνοριακών διαδικασιών: καταγραφή, ταχεία εξέταση αιτήσεων ασύλου, κράτηση και πιθανές επιστροφές.Αυτό όμως που παρουσιάζεται ως τεχνική επιλογή έχει σοβαρές κοινωνικές και γεωπολιτικές διαστάσεις. Στην περίπτωση της Κω ειδικά, η δημιουργία ή επέκταση μεταναστευτικής δομής θεωρείται από πολλούς εξαιρετικά προβληματική. Όχι μόνο λόγω του μικρού μεγέθους του νησιού και της εξάρτησής του από τον τουρισμό, αλλά και λόγω της ύπαρξης μουσουλμανικής στο νησί και μιας ήδη ευαίσθητης κοινωνικής ισορροπίας. Η συνεχής άφιξη νέων μουσουλμανικών πληθυσμών προκαλεί βάσιμες ανησυχίες  ότι μπορεί να δημιουργήσει νέες πιέσεις και νέες ισορροπίες σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο περιβάλλον.Στην πραγματικότητα, αυτό που εξελίσσεται είναι μια νέα γεωγραφία του μεταναστευτικού προβλήματος. Η πίεση μετακινείται νοτιότερα, από το Ανατολικό Αιγαίο προς την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα, ενώ η Ευρώπη επιχειρεί να οργανώσει ένα σύστημα όπου οι χώρες πρώτης εισόδου θα λειτουργούν όλο και περισσότερο ως χώροι καταγραφής, διαλογής και αποθήκευσης ανθρώπων.Και κάπου εκεί βρίσκεται και η μεγαλύτερη πολιτική αλήθεια της υπόθεσης: η Ευρώπη μιλά για αλληλεγγύη, αλλά στην πράξη αναζητά τρόπους να κρατήσει το μεταναστευτικό όσο πιο μακριά γίνεται από τον δικό της πυρήνα. Και η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί ξανά- αν δεν βρίσκεται ήδη στον ρόλο της πρόθυμης αποθήκης.topontiki.gr

Ο τουρισμός ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία έχει αυξηθεί θεαματικά τα τελευταία χρόνια, όμως η κίνηση δεν είναι πια ισορροπημένη. Οι Έλληνες συνεχίζουν να επισκέπτονται την Τουρκία, αλλά χωρίς την παλιά αγοραστική δύναμη. Αντίθετα, οι Τούρκοι τουρίστες περνούν μαζικά τα σύνορα προς την Ελλάδα, αναζητώντας φθηνότερες διακοπές, καλύτερες τιμές και αγορές που στην Τουρκία έχουν γίνει ακριβές.Η αλλαγή είναι εντυπωσιακή. Ο αριθμός των Τούρκων που επισκέπτονται την Ελλάδα έχει τριπλασιαστεί μέσα σε τέσσερα χρόνια, ξεπερνώντας το 1,5 εκατομμύριο επισκέπτες τον χρόνο, ενώ οι Έλληνες που ταξιδεύουν στην Τουρκία παραμένουν περίπου σταθεροί, λίγο πάνω από τις 500.000 ετησίως.Από την Κωνσταντινούπολη και την Αδριανούπολη στην Αλεξανδρούπολη και την ΚαβάλαΜέχρι πριν από περίπου μία δεκαετία, το μοτίβο ήταν διαφορετικό. Έλληνες ταξίδευαν συχνά στην Κωνσταντινούπολη, την Αδριανούπολη για ψώνια, φαγητό και σύντομες αποδράσεις.Σήμερα, όμως, η κατεύθυνση έχει αλλάξει. Όπως περιγράφουν κάτοικοι της Κωνσταντινούπολης, ολοένα και περισσότεροι Τούρκοι περνούν στην Ελλάδα, κυρίως στη Θράκη, την Αλεξανδρούπολη, την Ορεστιάδα και την Καβάλα, είτε για διακοπές είτε για αγορές.Ο λόγος είναι απλός: πολλά προϊόντα που θεωρούνται ακριβά στην Τουρκία, όπως τρόφιμα, ποτά, αλλαντικά και είδη καθημερινής κατανάλωσης, είναι πιο συμφέροντα στην Ελλάδα.«Στην Ελλάδα είναι πιο φθηνά και οι μερίδες μεγάλες»Η εικόνα που μεταφέρουν Τούρκοι επισκέπτες είναι χαρακτηριστική. Ταξιδιώτες που φτάνουν οδικώς μέχρι την Καβάλα και τη Θεσσαλονίκη περιγράφουν την Ελλάδα ως οικονομικότερο προορισμό, με καλύτερη σχέση ποιότητας – τιμής.Για πολλούς Τούρκους, ένα γεύμα σε ελληνική ταβέρνα, με ούζο ή κρασί, διανυκτέρευση και επιστροφή, κοστίζει λιγότερο από μια αντίστοιχη έξοδο στην Κωνσταντινούπολη ή σε δημοφιλείς τουρκικούς προορισμούς.Η ακρίβεια στην Τουρκία έχει αλλάξει τις συνήθειες. Τα βασικά προϊόντα μπορεί να παραμένουν σχετικά προσιτά για τους κατοίκους, όμως ό,τι ξεφεύγει από τα απολύτως απαραίτητα έχει γίνει ακριβό. Έτσι, οι εκδρομές στην Ελλάδα συνδυάζουν πλέον διακοπές, φαγητό και ψώνια.Η «έκρηξη» των Τούρκων επισκεπτών στην ΕλλάδαΣύμφωνα με εκτιμήσεις αρμόδιων αρχών, οι Τούρκοι επισκέπτες στην Ελλάδα ξεπέρασαν το 1,5 εκατομμύριο την περσινή χρονιά. Τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ εμφανίζονται ελαφρώς χαμηλότερα, όμως η τάση είναι ξεκάθαρη: η Ελλάδα έχει γίνει ένας από τους πιο ελκυστικούς προορισμούς για τους Τούρκους ταξιδιώτες.Η αύξηση δεν περιορίζεται μόνο στα νησιά. Πολλοί Τούρκοι κάνουν μονοήμερες ή σύντομες εκδρομές προς την Ορεστιάδα, την Αλεξανδρούπολη και άλλες περιοχές της βόρειας Ελλάδας. Άλλοι συνεχίζουν προς Καβάλα και Θεσσαλονίκη, συνδυάζοντας τουρισμό και αγορές.Το ελληνικό προξενείο στην Κωνσταντινούπολη εκδίδει 1.300 βίζες την ημέραΗ ζήτηση είναι τόσο μεγάλη, ώστε το ελληνικό προξενείο στην Κωνσταντινούπολη εκδίδει περίπου 1.300 βίζες την ημέρα, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές.Οι περισσότερες είναι πολλαπλής εισόδου, καθώς οι Τούρκοι ταξιδιώτες δεν βλέπουν πλέον την Ελλάδα ως έναν προορισμό μίας φοράς, αλλά ως χώρα στην οποία μπορούν να επιστρέφουν συχνά για διακοπές, φαγητό και ψώνια.Σε αυτούς δεν υπολογίζονται περίπου 25.000 Τούρκοι που έχουν ήδη αποκτήσει ή βρίσκονται στη διαδικασία απόκτησης άδειας διαμονής μέσω προγραμμάτων golden visa ή εργασίας στην Ελλάδα.Το Visa Express έφερε χιλιάδες Τούρκους στα νησιάΚαθοριστικό ρόλο έχει παίξει και το πρόγραμμα «Visa Express» για τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου και των Δωδεκανήσων.Το σύστημα επιτρέπει σε Τούρκους πολίτες να λαμβάνουν γρήγορη βίζα κατά την άφιξή τους σε συγκεκριμένα ελληνικά νησιά, για διαμονή έως επτά ημέρες. Το πρόγραμμα εφαρμόζεται σε 12 νησιά: Κάλυμνο, Καστελόριζο, Κω, Λέσβο, Λέρο, Λήμνο, Ρόδο, Σάμο, Σύμη, Χίο, Πάτμο και Σαμοθράκη.Η βίζα ισχύει μόνο για το νησί στο οποίο εκδίδεται και δεν επιτρέπει μετακινήσεις σε άλλα νησιά. Παρ’ όλα αυτά, έχει δώσει μεγάλη ώθηση στον τουρισμό, ιδιαίτερα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.Κως, Ρόδος και Χίος στην κορυφήΗ Κως βρέθηκε στην κορυφή των προτιμήσεων, κυρίως λόγω της μικρής απόστασης από την Αλικαρνασσό. Ακολουθούν η Ρόδος και η Χίος, με τη Χίο να προσελκύει κυρίως επισκέπτες υψηλότερου εισοδήματος.Στην πρώτη πεντάδα βρίσκονται επίσης η Λέσβος και η Σάμος. Η κορύφωση της κίνησης καταγράφηκε τον Αύγουστο, με σχεδόν 281.000 αφίξεις, ενώ τον Ιούλιο οι αφίξεις έφτασαν τις 233.000 και τον Σεπτέμβριο περίπου τις 188.000.Γιατί οι Έλληνες δεν ψωνίζουν πια στην Τουρκία όπως παλιάΤην ίδια ώρα, στην Τουρκία καταγράφεται δυσαρέσκεια από εμπόρους που βλέπουν τους Έλληνες επισκέπτες να μην ξοδεύουν όπως στο παρελθόν.Στην Κωνσταντινούπολη, μικροπωλητές και καταστηματάρχες αναφέρουν ότι παλαιότερα είχαν περισσότερους Έλληνες πελάτες, οι οποίοι αγόραζαν ρούχα, κοσμήματα, αξεσουάρ και είδη καθημερινής χρήσης. Σήμερα, οι Έλληνες επισκέπτες εξακολουθούν να πηγαίνουν στην Πόλη, αλλά περισσότερο για βόλτα, εμπειρία και επαφή με την ομογένεια, παρά για μεγάλες αγορές.Η αιτία είναι η άνοδος των τιμών στην Τουρκία. Αυτό που κάποτε θεωρούνταν φθηνό για τον Έλληνα επισκέπτη, πλέον συχνά δεν είναι.Οι Έλληνες ξοδεύουν περισσότερο στην Τουρκία, αλλά αγοράζουν λιγότεραΤα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι κάθε Έλληνας που επισκέφθηκε την Τουρκία ξόδεψε κατά μέσο όρο περίπου 340 ευρώ ανά ταξίδι. Το ποσό αυτό έχει αυξηθεί κατά περίπου 50 ευρώ τον χρόνο τα τελευταία τρία χρόνια.Ωστόσο, η αύξηση δεν σημαίνει απαραίτητα μεγαλύτερη κατανάλωση. Αντίθετα, λόγω της εκτόξευσης του κόστους ζωής στην Τουρκία, οι Έλληνες πληρώνουν περισσότερα αλλά αγοράζουν λιγότερα.Από την άλλη πλευρά, οι Τούρκοι που ταξιδεύουν στην Ελλάδα ξοδεύουν κατά μέσο όρο λίγο πάνω από 300 ευρώ ανά ταξίδι, σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος.Μεγάλη ανατροπή και στο εμπορικό ισοζύγιοΗ μεταβολή δεν αφορά μόνο τον τουρισμό. Τα τελευταία χρόνια έχει αλλάξει και το εμπορικό ισοζύγιο Ελλάδας – Τουρκίας.Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, οι εισαγωγές από την Τουρκία προς την Ελλάδα έφτασαν τα 1,34 δισ. ευρώ το 2020, ξεπέρασαν τα 2 δισ. ευρώ την επόμενη χρονιά και τα 3 δισ. ευρώ το 2024. Για την περσινή χρονιά εκτιμάται ότι διαμορφώθηκαν στα 3,34 δισ. ευρώ.Αντίθετα, οι ελληνικές εξαγωγές προς την Τουρκία για το 2025 εκτιμώνται μόλις στα 1,37 δισ. ευρώ, έχοντας μειωθεί τα τελευταία τρία χρόνια. Το 2022 ήταν η τελευταία χρονιά κατά την οποία η Ελλάδα εξήγαγε περισσότερα στην Τουρκία από όσα εισήγαγε.Η ακρίβεια αλλάζει τις ελληνοτουρκικές οικονομικές σχέσειςΗ εικόνα είναι σαφής: οι οικονομικές σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας έχουν διευρυνθεί, αλλά όχι με τον ίδιο τρόπο και για τις δύο πλευρές.Η Τουρκία παραμένει σημαντικός εμπορικός εταίρος της Ελλάδας, όμως στο πεδίο του τουρισμού η Ελλάδα κερδίζει έδαφος. Η υψηλή ακρίβεια στην Τουρκία, η ελκυστικότητα των ελληνικών νησιών, η Visa Express και η γεωγραφική εγγύτητα έχουν κάνει την Ελλάδα εύκολη και συμφέρουσα επιλογή για χιλιάδες Τούρκους.Για τους Έλληνες, αντίθετα, η Τουρκία δεν είναι πια ο φθηνός προορισμός αγορών που ήταν κάποτε. Η Κωνσταντινούπολη παραμένει δημοφιλής, αλλά το οικονομικό πλεονέκτημα έχει περιοριστεί.Έτσι, πίσω από το κλίμα των «ήρεμων νερών» στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, διαμορφώνεται μια νέα πραγματικότητα: οι Τούρκοι ταξιδεύουν μαζικά στην Ελλάδα επειδή τη βρίσκουν πιο προσιτή, ενώ οι Έλληνες κοιτούν την Τουρκία με μεγαλύτερη επιφύλαξη, καθώς οι τιμές έχουν πάψει να είναι τόσο δελεαστικές.newsbeast.gr