ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Με περισσότερους από 1,27 εκατομμύρια μαθητές και πάνω από 145.000 μόνιμους εκπαιδευτικούς σε 13.842 σχολικές μονάδες, θα ξεκινήσει η νέα σχολική χρονιά 2026-2027.Το πρώτο κουδούνι θα χτυπήσει στις 11 Σεπτεμβρίου, όμως η επιστροφή στα σχολεία φέτος δεν αφορά μόνο την έναρξη των μαθημάτων. Ο σχολικός χάρτης αλλάζει υπό την πίεση του δημογραφικού, εκατοντάδες σχολικές μονάδες συγχωνεύονται, υποβιβάζονται ή καταργούνται.Καταγράφονται 5.259 νέοι διορισμοί εκπαιδευτικών και περίπου 30.000 αναπληρωτών. Παράλληλα, προωθείται ένα εκτεταμένο πρόγραμμα ανακαινίσεων σε 669 σχολικές μονάδες, ανανέωση ψηφιακού εξοπλισμού, εγκατάσταση διαδραστικών πινάκων, εμπλουτισμός με σετ ρομποτικής και lockers.Την ίδια στιγμή, εισάγονται νέα μαθήματα, 440 νέα βιβλία, ο οικονομικός εγγραμματισμός, ο θεσμός του Πολλαπλού Βιβλίου και αλλαγές στο περιεχόμενο της διδασκαλίας.Ιδρύονται νέα Ωνάσεια Σχολεία και για πρώτη φορά, εισάγεται το Διεθνές Απολυτήριο (ΙΒ) σε 11 δημόσια Λύκεια.Οι αλλαγές είναι πολλές και δεν εφαρμόζονται όλες με τον ίδιο χρονικό ορίζοντα.Η νέα σχολική χρονιά μέσα από 20 ερωτήσεις1. Πόσα παιδιά χάνονται από το ελληνικό σχολείο;Η μείωση των γεννήσεων μεταφράζεται σε λιγότερες εγγραφές, μικρότερα τμήματα και, σε ορισμένες περιοχές, σε συγχωνεύσεις ή καταργήσεις σχολικών μονάδων.Μέσα σε τρία χρόνια ο μαθητικός πληθυσμός έχει μειωθεί κατά περίπου 21.000 παιδιά, με την πρωτοβάθμια εκπαίδευση να δέχεται τη μεγαλύτερη πίεση.Περίπου 100 νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία έχουν πάψει να λειτουργούν μέσα στην ίδια περίοδο.Για το 2026-2027, 70 νηπιαγωγεία συγχωνεύονται και θα λειτουργήσουν ως 33 μονάδες, ενώ 12 δημοτικά συγχωνεύονται και θα λειτουργήσουν ως έξι. Παράλληλα, 40 νηπιαγωγεία και 106 δημοτικά υποβιβάζονται λόγω μείωσης του αριθμού των μαθητών. Καταργούνται 43 νηπιαγωγεία και 32 δημοτικά, συνολικά 75 σχολικές μονάδες.2. Πού ιδρύονται νέα σχολεία στη Δευτεροβάθμια;Στον αντίποδα του δημογραφικού, υπάρχουν και περιοχές όπου ο μαθητικός πληθυσμός αυξάνεται: επτά νηπιαγωγεία και 31 δημοτικά προάγονται.Στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ιδρύονται 10 νέες σχολικές μονάδες: Μουσικό Γυμνάσιο Ορεστιάδας, 3ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Καματερού, Εσπερινό Γυμνάσιο Αλμυρού, 4ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Πολίχνης, Εσπερινό Γενικό Λύκειο Ασημίου, Ημερήσιο Γυμνάσιο Πλακιά, Ημερήσιο Γυμνάσιο Παστίδας Ρόδου, Εσπερινό Γυμνάσιο Νάξου, 2ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Θήρας, Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Νάουσας.3. Τι γίνεται με τα Μουσικά και Καλλιτεχνικά Γυμνάσια που δεν είχαν Λύκειο;Ιδρύονται λυκειακές τάξεις σε τέσσερις μονάδες, ώστε οι μαθητές να μπορούν να ολοκληρώνουν τη δευτεροβάθμια εκπαίδευσή τους στον ίδιο τύπο σχολείου. Συγκεκριμένα: Μουσικό Γυμνάσιο Δυτικής Λέσβου, Μουσικό Γυμνάσιο Ηγουμενίτσας, Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Αργολίδας, Εσπερινό Γυμνάσιο Κορίνθου.4. Πόσοι μόνιμοι εκπαιδευτικοί διορίστηκαν;Σημαντικό μέτωπο της εκπαίδευσης, είναι η στελέχωση των σχολείων.Για το σχολικό έτος 2026-2027 ανακοινώθηκαν 5.259 νέοι μόνιμοι διορισμοί, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των μόνιμων διορισμών από το 2019 στους53.912. Συνολικά, υπηρετούν σήμερα 146.521 μόνιμοι εκπαιδευτικοί.5. Πόσοι αναπληρωτές αναμένονται;Στόχος είναι περίπου 30.000 αναπληρωτές εκπαιδευτικοί να βρίσκονται στα σχολεία από την πρώτη ημέρα λειτουργίας τους, μέσω της πρώτης φάσης προσλήψεων.6. Τι μέτρα προβλέπονται για τη στέγαση των εκπαιδευτικών;Για τους εκπαιδευτικούς, που υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους προβλέπονται μεταξύ άλλων διπλή επιστροφή ενοικίου, αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας, ανακαίνιση διαμερισμάτων σε συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση, αξιοποίηση του στεγαστικού προγράμματος του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, φορολογικά κίνητρα για ενοικιάσεις κατοικιών σε εκπαιδευτικούς και εκπτώσεις στις μετακινήσεις για ανάληψη υπηρεσίας.7. Πόσα σχολεία έχουν ανακαινιστεί;Mέσω του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου», έχουν ανακαινιστεί 669 σχολικές μονάδες στις δύο πρώτες φάσεις του προγράμματος και τον Σεπτέμβριο ξεκινούν οι μελέτες για ακόμη 500 σχολεία.Για την ανακαίνιση των σχολείων, οι τέσσερις συστημικές τράπεζες – Alpha Bank, Eurobank, Εθνική Τράπεζα και Πειραιώς – έχουν δεσμευθεί μα διαθέσουν συνολικά για 400 εκατ. ευρώ έως το 2027. Μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί 200 εκατ. ευρώ: 100 εκατ. ευρώ για τα 430 σχολεία της πρώτης φάσης και άλλα 100 εκατ. ευρώ για τα 238 σχολεία της δεύτερης.Οι παρεμβάσεις αφορούν χώρους υγιεινής, WC ΑμεΑ, ράμπες και υποδομές προσβασιμότητας, εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους, προαύλια, γήπεδα και παιδικές χαρές.8. Τι είναι τα lockers που θα μπουν στα Δημοτικά;Πρόκειται για ατομικούς χώρους αποθήκευσης, ώστε οι μαθητές να μπορούν να αφήνουν στο σχολείο βιβλία και σχολικό υλικό. Στόχος είναι να μειωθεί το καθημερινό βάρος της σχολικής τσάντας.9. Τι άλλες αλλαγές γίνονται στις σχολικές υποδομές;Στα σχολεία προβλέπονται 6.479 απινιδωτές, μαζί με εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες, ενώ αθλητικός εξοπλισμός θα διανεμηθεί σε 4.550 σχολεία. Μέχρι το τέλος της χρονιάς, αναμένεται να έχουν διατεθεί στα σχολεία συνολικά 44.164 διαδραστικά συστήματα. Μέσα στο καλοκαίρι ήδη παραδόθηκαν 2.900 νέοι διαδραστικοί πίνακες και ακολουθούν άλλοι 5.000.Έχουν παραδοθεί επίσης 117.121 σετ ρομποτικής, ενώ αναβαθμίζονται 1.600 εργαστήρια Φυσικών Επιστημών Γυμνασίου.10. Πώς ενισχύονται τα Μουσικά και Καλλιτεχνικά Σχολεία;Τα Μουσικά Σχολεία θα λάβουν νέα μουσικά όργανα, για πρώτη φορά έπειτα από 17 χρόνια, ενώ τα Καλλιτεχνικά Σχολεία ενισχύονται με νέο εξοπλισμό. Παράλληλα, προχωρά διαγωνισμός για την προμήθεια 718 σχολικών λεωφορείων για μαθητές με αναπηρία μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου.11. Τι αλλάζει στα μαθήματα;Τα νέα και επικαιροποιημένα Προγράμματα Σπουδών δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην κριτική σκέψη, την ενεργό πολιτειότητα, τις ψηφιακές και τεχνολογικές δεξιότητες και την αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.Τα Εργαστήρια Δεξιοτήτων συνεχίζονται από το Νηπιαγωγείο έως και το Γυμνάσιο.12. Τι αλλάζει στις ξένες γλώσσες;Από το σχολικό έτος 2026-2027 ξεκινά πιλοτικά στη Γ΄ Γυμνασίου το δωρεάν ηλεκτρονικό Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας σε Αγγλικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Ιταλικά. Για το νέο σύστημα έχει προβλεφθεί χρηματοδότηση 20,8 εκατ. ευρώ.13. Τι είναι το FinStart;Το πρόγραμμα οικονομικού εγγραμματισμού θα αφορά 40.000 μαθητές. Στόχος είναι να αποκτήσουν βασικές γνώσεις για τον προσωπικό και οικογενειακό προϋπολογισμό, την αξιολόγηση οικονομικών επιλογών και την αναγνώριση κινδύνων στις ψηφιακές συναλλαγές.14. Τι αλλάζει στην ψηφιακή εκπαίδευση;Το Ψηφιακό Φροντιστήριο έχει ήδη ξεπεράσει τους 410.000 χρήστες και επεκτείνεται με ζωντανά μαθήματα για την Α΄ και Β΄ Λυκείου. Παράλληλα σχεδιάζεται ψηφιακός βοηθός μέσω του EduAI, με στόχο πιο εξατομικευμένη μαθησιακή υποστήριξη. Τα Κέντρα Καινοτομίας αυξάνονται από 13 σε 18.15. Τι είναι το «Πολλαπλό Βιβλίο»;Δεν σημαίνει ότι ο μαθητής θα παίρνει τρία ή τέσσερα διαφορετικά βιβλία για το ίδιο μάθημα.Σημαίνει ότι, αντί να υπάρχει ένα και μοναδικό εγκεκριμένο βιβλίο για όλους τους μαθητές της ίδιας τάξης, θα υπάρχουν περισσότερα εγκεκριμένα βιβλία για το ίδιο μάθημα. Το σχολείο επιλέγει ένα ως βασικό έντυπο βιβλίο.Τα υπόλοιπα παραμένουν διαθέσιμα ψηφιακά και μπορούν να αξιοποιηθούν ως πρόσθετες πηγές διδασκαλίας.16. Ποιος επιλέγει το βασικό βιβλίο;Η επιλογή γίνεται σε επίπεδο σχολικής μονάδας από τους εκπαιδευτικούς που διδάσκουν το μάθημα, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο. Η πρώτη διαδικασία επιλογής πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2026. Οι επιλογές αυτές αποτελούν τη βάση για την πρώτη έντυπη εφαρμογή του συστήματος.17. Μπορεί ο εκπαιδευτικός να χρησιμοποιεί και άλλο βιβλίο;Ναι. Το βασικό έντυπο βιβλίο παραμένει συγκεκριμένο, αλλά ο εκπαιδευτικός μπορεί να αξιοποιεί υλικό από άλλα εγκεκριμένα βιβλία: κείμενα, ασκήσεις, πειράματα, ιστορικές πηγές, εικόνες, δραστηριότητες και ψηφιακό υλικό.Άρα η πραγματική αλλαγή δεν βρίσκεται στον αριθμό των βιβλίων που θα κουβαλά ο μαθητής, αλλά στον αριθμό των διαθέσιμων πηγών που αποκτά ο εκπαιδευτικός.Στην πρώτη φάση έχουν εγκριθεί 440 βιβλία, τα οποία περιλαμβάνονται σε 240 διδακτικά πακέτα και αφορούν τις τάξεις από την Α΄ Δημοτικού έως και την Α΄ Λυκείου. Η Β΄ και η Γ΄ Λυκείου δεν εξαιρούνται, αλλά ακολουθούν μεταγενέστερο χρονοδιάγραμμα.18. Τι αλλάζει στην Ειδική Αγωγή;Η Ειδική Αγωγή ενισχύεται με νέες δομές και αναβαθμίσεις. Σήμερα, λειτουργούν 7.230 Τμήματα Ένταξης, τα οποία υποστηρίζουν συνολικά 71.184 μαθητές. Ιδρύονται 5 νέες ΣΜΕΑΕ (Σχολικές Μονάδες Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης) στην Πρωτοβάθμια και 6 στη Δευτεροβάθμια, εκ των οποίων πέντε είναι ΕΝΕΕΓΥ-Λ (Ενιαίο Ειδικό Επαγγελματικό Γυμνάσιο-Λύκειο) και μία ΕΕΕΕΚ (Εργαστήριο Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης).Παράλληλα, προάγονται 14 υφιστάμενες ΣΜΕΑΕ, ενώ δημιουργούνται νέοι τομείς και ειδικότητες στα ΕΝΕΕΓΥ-Λ. Οι νέες μονάδες αφορούν, μεταξύ άλλων, Σάπες, Σκόπελο, Μονόλοφο, Ρέθυμνο και Λέρο στην Πρωτοβάθμια και Βόρεια Κέρκυρα, Κίσσαμο, Αρχάγγελο, Θήρα, Βοιωτία και Φθιώτιδα στη Δευτεροβάθμια. Καταργούνται επίσης δύο ΣΜΕΑΕ στην Αττική, οι οποίες δεν λειτούργησαν ποτέ από την ίδρυσή τους.Δημιουργούνται δύο νέα ΚΕΔΑΣΥ, στο Ηράκλειο Κρήτης και στη Σαντορίνη, ενώ αναπτύσσεται ψηφιακή πλατφόρμα για τις αιτήσεις και την παρακολούθησή τους. Στα ΚΕΔΑΣΥ έχουν δοθεί εννέα νέα εργαλεία αξιολόγησης.Παράλληλα δρομολογείται η προμήθεια 718 σχολικών λεωφορείων για μαθητές με αναπηρία, μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου.19. Τι είναι το Διεθνές Απολυτήριο;Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές στο Λύκειο είναι η έναρξη του International Baccalaureate Diploma Programme (IB DP) σε δημόσιες σχολικές μονάδες από το σχολικό έτος 2026-2027 ενώ μέχρι τώρα προσφερόταν σε ιδιωτικά σχολεία.Το πρόγραμμα θα διδάσκεται στην αγγλική γλώσσα και προσφέρεται σε επιλεγμένα Πρότυπα, Πειραματικά, Μουσικά και Καλλιτεχνικά Λύκεια.Ειδικότερα, για τη νέα σχολική χρονιά, τμήματα ΙΒ θα λειτουργήσουν σε 11 από τα 13 σχολεία, που είχαν προβλεφθεί αρχικά, καθώς στα δύο δεν συγκεντρώθηκε ο απαιτούμενος αριθμός μαθητών. Το πρόγραμμα υλοποιείται σε συνεργασία του υπουργείου, του ΙΕΠ και του International Baccalaureate Organization. Η εφαρμογή αποτελεί νέα δυνατότητα για το δημόσιο σχολείο και συνοδεύεται από επιμόρφωση των εκπαιδευτικών.Τα 11 σχολεία που τελικά ξεκινούν είναι:Αττική• Μουσικό Σχολείο Αθήνας• Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Γέρακα με Λυκειακές Τάξεις• Μουσικό ΓΕΛ Παλλήνης• Πρότυπο ΓΕΛ Αγίων Αναργύρων• Πρότυπο ΓΕΛ Αναβρύτων• Πρότυπο ΓΕΛ Βαρβακείου Σχολής• Πρότυπο ΓΕΛ Ιωνιδείου Σχολής ΠειραιάΘεσσαλονίκη• 1ο Πρότυπο ΓΕΛ Θεσσαλονίκης «Μανόλης Ανδρόνικος»• Πειραματικό ΓΕΛ Πανεπιστημίου Μακεδονίας• Μουσικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης με Λυκειακές ΤάξειςΜαγνησία• Μουσικό Σχολείο ΒόλουΣημειώνεται ότι το IB δεν είναι απλώς ένα διαφορετικό σύστημα εξετάσεων. Είναι διετές – αντιστοιχεί ουσιαστικά στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου και διδάσκεται στα αγγλικά. Περιλαμβάνει έξι ομάδες μαθημάτων και τρία υποχρεωτικά στοιχεία στον «πυρήνα» του προγράμματος:• Theory of Knowledge (TOK) – Θεωρία της Γνώσης• Extended Essay (EE) – Εκτεταμένο Δοκίμιο• CAS (Creativity, Activity, Service) – Δημιουργικότητα, Δράση, Κοινωνική Προσφορά.Οι μαθητές επιλέγουν μαθήματα από έξι θεματικές ομάδες και παρακολουθούν μαθήματα σε Standard Level ή Higher Level.20. Τι θα γίνει με τα νέα Ωνάσεια Σχολεία;Για το σχολικό έτος 2026-2027 ο συνολικός αριθμός των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων (ΔΗΜ.Ω.Σ.) φτάνει τα 20 σε 7 Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης. Πέρσι, λειτούργησαν 12 μονάδες.Τα οκτώ νέα σχολεία που εντάσσονται στο δίκτυο φέτος, είναι τέσσερα ζεύγη Γυμνασίου–Λυκείου, ώστε οι μαθητές να μπορούν να συνεχίζουν τη φοίτησή τους στο ίδιο δίκτυο:-Αιγάλεω: 7ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Αιγάλεω και 3ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Αιγάλεω-Ρόδος: 1ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ρόδου και 3ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Ρόδου-Ηράκλειο: 9ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ηρακλείου και 10ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Ηρακλείου-Πύργος Ηλείας: 2ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Πύργου Ηλείας και 2ο Ημερήσιο Γενικό Λύκειο Πύργου Ηλείας.Αξίζει να σημειωθεί, ότι για το 2026-2027 κατατέθηκαν 3.945 αιτήσεις για μόλις 1.786 διαθέσιμες θέσεις στα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία. Στη γραπτή δοκιμασία συμμετείχαν τελικά 3.450 μαθητές, διεκδικώντας τις 1.786 θέσεις στην Α΄ Γυμνασίου και την Α΄ Λυκείου. Δηλαδή, υπήρχαν περίπου 2 υποψήφιοι για κάθε διαθέσιμη θέση.Πηγή: protothema.gr

Τρεις παρεμβάσεις που καλύπτουν διαφορετικές φάσεις της ζωής ενός παιδιού, από τη γέννηση και τον βρεφονηπιακό σταθμό μέχρι τα χρόνια του πανεπιστημίου, φέρνουν μεγαλύτερες ενισχύσεις και ανοίγουν την περίμετρο των δικαιούχων για χιλιάδες οικογένειες.Το νέο πακέτο οικογενειακής πολιτικής δίνει αυτή τη φορά μεγαλύτερο βάρος σε τρίτεκνους και πολύτεκνους. Στο επίδομα γέννησης δημιουργείται νέα κλίμακα για τις πολύτεκνες οικογένειες, στα voucher αυξάνεται κατά 10% η αποζημίωση και καταργείται ο εισοδηματικός «κόφτης» για τους τρίτεκνους, ενώ ενισχύεται σημαντικά και η χρηματοδότηση για τη σίτιση των φοιτητών.Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Όπως διευκρινίστηκε κατά την εξειδίκευση των μέτρων, για τις οικογένειες με ένα και δύο παιδιά είχε προηγηθεί η μεγάλη φορολογική παρέμβαση του 2026, με μείωση των συντελεστών ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων. Η συγκεκριμένη περίμετρος αφορά περίπου 800.000 οικογένειες με ένα παιδί και άλλες 750.000 με δύο παιδιά. Η επόμενη φάση της οικογενειακής πολιτικής στρέφεται έτσι περισσότερο σε τρίτεκνους και πολύτεκνους, όπου οι ανάγκες αυξάνονται όσο μεγαλώνει η οικογένεια. Επίδομα γέννησης: Σπάει το «ταβάνι» των 3.500 ευρώΗ σημαντικότερη άμεση οικονομική ενίσχυση αφορά τις πολύτεκνες οικογένειες, καθώς αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο κλιμακώνεται το επίδομα γέννησης.Σήμερα, για οικογένειες με τέσσερα παιδιά και άνω το ποσό φτάνει στα 3.500 ευρώ, χωρίς να αυξάνεται περαιτέρω ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών. Με το νέο καθεστώς αυτό αλλάζει και προστίθενται 1.000 ευρώ για κάθε επιπλέον παιδί.Έτσι, για οικογένεια με τέσσερα εξαρτώμενα τέκνα το επίδομα διαμορφώνεται στα 4.500 ευρώ, για πέντε στα 5.500 ευρώ και για έξι στα 6.500 ευρώ. Για επτά παιδιά φτάνει στα 7.500 ευρώ, ενώ η κλιμάκωση συνεχίζεται με επιπλέον 1.000 ευρώ για κάθε τέκνο.Ιδιαίτερη σημασία έχει η ημερομηνία εφαρμογής, καθώς η αύξηση δεν αφορά μόνο τις γεννήσεις που θα γίνουν μετά την ενεργοποίηση της ρύθμισης. Το νέο ποσό ισχύει για γεννήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2026, καλύπτοντας επομένως και πολύτεκνες οικογένειες που απέκτησαν ήδη παιδί μέσα στη χρονιά.Από τη νέα κλίμακα εκτιμάται ότι θα ωφελούνται περίπου 2.500 πολύτεκνες οικογένειες κάθε χρόνο.Η παρέμβαση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα μέτρων για το δημογραφικό, μαζί με το επίδομα παιδιού Α21 και τις φορολογικές ελαφρύνσεις που συνδέονται πλέον περισσότερο με τον αριθμό των τέκνων.Voucher: Περισσότερα χρήματα και υψηλότερα εισοδηματικά όριαΔιπλή είναι η αλλαγή για τις οικογένειες που διεκδικούν voucher για τη φιλοξενία των παιδιών τους σε βρεφονηπιακούς σταθμούς.Πρώτον, η αξία της αποζημίωσης αυξάνεται κατά 10%, ενισχύοντας το ποσό που διατίθεται για τη φιλοξενία κάθε παιδιού.Δεύτερον, τα εισοδηματικά όρια αυξάνονται κατά 2.000 ευρώ σε όλες τις κατηγορίες. Η αλλαγή αυτή διευρύνει την περίμετρο των δικαιούχων και μπορεί να βάλει στο πρόγραμμα οικογένειες οι οποίες μέχρι σήμερα έμεναν εκτός επειδή ξεπερνούσαν, ακόμη και οριακά, τα προβλεπόμενα εισοδηματικά όρια.Η μεγαλύτερη αλλαγή, ωστόσο, αφορά τους τρίτεκνους. Για τις οικογένειες με τρία παιδιά καταργούνται πλήρως τα εισοδηματικά κριτήρια για τα voucher, μετά την αντίστοιχη κατάργηση των ορίων για τους πολύτεκνους.Αυτό σημαίνει ότι το οικογενειακό εισόδημα παύει να λειτουργεί ως «κόφτης» για την πρόσβαση των τρίτεκνων στο πρόγραμμα. Το νέο σύστημα συνδυάζει έτσι υψηλότερη αξία voucher, μεγαλύτερα εισοδηματικά όρια για τις υπόλοιπες κατηγορίες και ελεύθερη πρόσβαση από πλευράς εισοδηματικού κριτηρίου για τρίτεκνους και πολύτεκνους.Κατά την εξειδίκευση των μέτρων, το οικονομικό επιτελείο ενέταξε ρητά τα voucher στην ευρύτερη προσπάθεια στήριξης των οικογενειών, επισημαίνοντας ότι οι νέες παρεμβάσεις έρχονται να προστεθούν στις φορολογικές ελαφρύνσεις που ήδη εφαρμόζονται για οικογένειες με ένα και δύο παιδιά.Από 2 στα 3 ευρώ η φοιτητική σίτισηΗ τρίτη παρέμβαση ακολουθεί τα παιδιά μέχρι την τριτοβάθμια εκπαίδευση και αφορά την αύξηση της χρηματοδότησης για τη φοιτητική σίτιση.Η ημερήσια αποζημίωση αυξάνεται από τα 2 στα 3 ευρώ, δηλαδή κατά 50%. Ακόμη μεγαλύτερο γίνεται το ποσό στις ακριτικές και νησιωτικές περιοχές, όπου το ημερήσιο σιτηρέσιο ανεβαίνει από τα 2,45 στα 3,50 ευρώ.Η έκταση της παρέμβασης αποτυπώνεται και στο συνολικό κονδύλι. Η ετήσια χρηματοδότηση για τη φοιτητική σίτιση αυξάνεται από τα 56 εκατ. ευρώ στα 83 εκατ. ευρώ, δηλαδή κατά 27 εκατ. ευρώ τον χρόνο.Πρόκειται για μια σημαντική αύξηση των διαθέσιμων πόρων σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος σπουδών, ιδιαίτερα για τις οικογένειες που συντηρούν φοιτητές μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους, αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα βάρη του οικογενειακού προϋπολογισμού.Πηγή: newmoney.gr

Από την πρόσθετη ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης έως την επιδότηση για την αντικατάσταση ταξί, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο ανοίγει μια νέα περίοδο χρηματοδοτήσεων που συνδέουν την κοινωνική πολιτική με την πράσινη μετάβαση.Οι παρεμβάσεις αφορούν διαφορετικές ομάδες του πληθυσμού και δεν περιορίζονται στην ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών. Περιλαμβάνουν τη θέρμανση, τη στέγαση, την ηλεκτροκίνηση, τις μετακινήσεις ατόμων με αναπηρία, αλλά και τη στήριξη πολύ μικρών επιχειρήσεων και επαγγελματιών.Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο διαθέτει για την Ελλάδα πόρους 4,8 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026 - 2032, ποσό που διαμορφώνεται στα 5,3 δισ. ευρώ μαζί με τον ΦΠΑ φυσικών προσώπων. Όπως ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, σε συνέντευξή του στο insider.gr, στο πλαίσιο της ΔΕΘ, η Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των πρώτων χωρών που έλαβαν την έγκριση για το Ταμείο.Ο ίδιος τοποθέτησε το ΚΚΤ στην επόμενη ημέρα των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων, μαζί με το Ταμείο Εκσυγχρονισμού των 1,7 δισ. ευρώ και το Ταμείο Απανθρακοποίησης των 2 δισ. ευρώ, ανεβάζοντας σε περίπου 9 δισ. ευρώ τους πόρους των τριών εργαλείων με κλιματικό αποτύπωμα. Στο πακέτο περιλαμβάνονται δράσεις με πολύ διαφορετικό ύψος ενίσχυσης και διαφορετικές κατηγορίες δικαιούχων, από νοικοκυριά που δυσκολεύονται να καλύψουν το ενεργειακό κόστος έως επαγγελματίες, άτομα με αναπηρία και πολύ μικρές επιχειρήσεις.100 ευρώ επιπλέον για τη θέρμανσηΜία από τις παρεμβάσεις αφορά την πρόσθετη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών για το κόστος θέρμανσης. Προβλέπεται ενίσχυση τουλάχιστον 100 ευρώ ετησίως, η οποία συνδέεται με την προσπάθεια περιορισμού της επιβάρυνσης που θα προκαλέσει στα πιο ευάλωτα νοικοκυριά η επέκταση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών στα κτίρια και τις οδικές μεταφορές.Σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου και ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Τσάφος, κατά την εξειδίκευση των μέτρων που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στη ΔΕΘ, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο απευθύνεται σε ευάλωτους και έχει σχεδιαστεί ώστε να περιορίσει τις επιπτώσεις που θα έχει για αυτούς η ενεργειακή μετάβαση. Στα 324 εκατ. ευρώ ανέρχονται οι πόροι που κατευθύνονται στην αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, με τη δράση να αφορά 780.000 δικαιούχους ετησίως.13.000 ευρώ για κοινωνικό leasing ηλεκτρικού αυτοκινήτουΔιαφορετική φιλοσοφία έχει το πρόγραμμα κοινωνικού leasing, μέσω του οποίου 12.500 νοικοκυριά θα μπορούν να μισθώσουν ηλεκτρικό αυτοκίνητο με πολύ χαμηλό μίσθωμα. Η μέση επιδότηση υπολογίζεται σε 13.000 ευρώ για τέσσερα χρόνια, ενώ ο προϋπολογισμός της δράσης φθάνει τα 174 εκατ. ευρώ. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να γίνει πιο προσιτή η ηλεκτροκίνηση σε νοικοκυριά για τα οποία το κόστος αγοράς ενός ηλεκτρικού αυτοκινήτου λειτουργεί αποτρεπτικά.Η συγκεκριμένη παρέμβαση έχει διαφορετική λογική από τα υφιστάμενα προγράμματα επιδότησης αγοράς ηλεκτρικών οχημάτων, καθώς εδώ το βάρος μεταφέρεται στη χρήση του οχήματος μέσω leasing και όχι στην ανάγκη να καλύψει εξαρχής το νοικοκυριό το κόστος αγοράς.20.000 έως 29.000 ευρώ για την αλλαγή ταξίΑκόμη μεγαλύτερη είναι η ενίσχυση που προβλέπεται για την αντικατάσταση ταξί. Η επιδότηση φθάνει τις 20.000 ευρώ ανά ηλεκτρικό ταξί και τις 29.000 ευρώ για όχημα προσβάσιμο σε άτομα με αναπηρία. Η δράση αφορά περισσότερα από 3.000 ταξί και διαθέτει προϋπολογισμό 68 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για μία από τις υψηλότερες ενισχύσεις ανά δικαιούχο στο πακέτο, καθώς συνδυάζεται η ανανέωση του επαγγελματικού στόλου με τη μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση.100% επιδότηση για τη μετακίνηση ΑμεΑΞεχωριστή δράση προβλέπει την πλήρη επιδότηση ηλεκτρικών αμαξιδίων, mobilityscooters και hand bikes για 13.200 άτομα με αναπηρία. Ο προϋπολογισμός ανέρχεται σε 51 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, 219 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στη μεταφορά περίπου 11.000 μαθητών με αναπηρία, με οχήματα, σημεία φόρτισης και ψηφιακή παρακολούθηση.Το σκέλος της κινητικότητας δεν περιορίζεται επομένως στην αντικατάσταση ΙΧ ή επαγγελματικών οχημάτων, αλλά περιλαμβάνει παρεμβάσεις που συνδέονται άμεσα με την προσβασιμότητα και τη μετακίνηση ευάλωτων ομάδων.Κοινωνικές κατοικίες και φοιτητικές εστίεςΣημαντικό μέρος του σχεδιασμού αφορά και τη στέγαση. Προβλέπεται η κατασκευή 2.350 κοινωνικών κατοικιών ενεργειακής κλάσης Α σε τέσσερα ανενεργά στρατόπεδα, οι οποίες προορίζονται για περίπου 7.000 ευάλωτους πολίτες. Ο προϋπολογισμός της δράσης ανέρχεται σε 435 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, 226 εκατ. ευρώ προορίζονται για την ενεργειακή και λειτουργική αναβάθμιση 15 κτιρίων φοιτητικών εστιών, που εξυπηρετούν περίπου 5.600 φοιτητές.1,7 δισ. ευρώ για τα σπίτια των ευάλωτωνΤο μεγαλύτερο ενεργειακό πακέτο του ΚΚΤ αφορά τις κατοικίες. Σύμφωνα με όσα ανάφερε η ηγεσία του ΥΠΕΝ, η φιλοσοφία του Ταμείου δεν είναι μόνο να αντισταθμίσει προσωρινά το υψηλότερο κόστος ενέργειας, αλλά να χρηματοδοτήσει παρεμβάσεις που θα περιορίσουν σε μόνιμη βάση την ενεργειακή κατανάλωση των ευάλωτων νοικοκυριών.Για την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και την αλλαγή συστημάτων θέρμανσης και θερμοσιφώνων προβλέπονται συνολικά 1,7 δισ. ευρώ. Η επίσημη παρουσίαση του ΥΠΕΝ εντάσσει το ποσό στο συνολικό πακέτο των 2,1 δισ. ευρώ του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου για τη μείωση του ενεργειακού κόστους.Ειδικότερα, στον σχεδιασμό προβλέπεται νέο «Εξοικονομώ» για 62.000 κατοικίες, με πόρους 1,2 δισ. ευρώ, το οποίο θα απευθύνεται σε ευάλωτα νοικοκυριά. Παράλληλα, προβλέπεται πρόγραμμα αντικατάστασης συστημάτων θέρμανσης και ζεστού νερού, στο οποίο περιλαμβάνονται αντλίες θερμότητας και ηλιακοί θερμοσίφωνες.Αξίζει ωστόσο να σημειωθεί ότι πρόκειται για διαφορετικές δράσεις από το νέο πρόγραμμα αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων των 200 εκατ. ευρώ μέσω της Ρήτρας Διαφυγής, οι προσκλήσεις και οι οδηγοί του οποίου αναμένεται να αρχίσουν να εκδίδονται από το φθινόπωρο του 2026. Στο συγκεκριμένο πρόγραμμα προβλέπονται περίπου 100.000 δικαιούχοι, με επιδότηση 50% και 55% για ευάλωτα νοικοκυριά. Η παρουσίαση του ΥΠΕΝ τοποθετεί τη συγκεκριμένη δράση εκτός ΚΚΤ, στη Ρήτρα Διαφυγής.Γιατί το νέο «Εξοικονομώ» ξεκινά το 2027Οι δράσεις του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου για τα ευάλωτα νοικοκυριά δεν θα ξεκινήσουν μαζί με τα προγράμματα που βγαίνουν από το φθινόπωρο. Το νέο «Εξοικονομώ» και οι υπόλοιπες παρεμβάσεις του ΚΚΤ αναμένεται να αρχίσουν να ενεργοποιούνται από το 2027.Το διαφορετικό χρονοδιάγραμμα συνδέεται με τον τρόπο χρηματοδότησης του Ταμείου. Όπως εξήγησε η ηγεσία του ΥΠΕΝ στη συνέντευξη Τύπου της Τρίτης, οι πόροι προέρχονται από τα έσοδα του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών και θα πρέπει πρώτα να προηγηθεί η συγκέντρωση των σχετικών εσόδων, ώστε στη συνέχεια να αρχίσει η χρηματοδότηση των δράσεων.Αυτό εξηγεί γιατί, ενώ άλλες δράσεις για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες μπορούν να ξεκινήσουν ήδη από το φθινόπωρο του 2026 με χρηματοδότηση από τη Ρήτρα Διαφυγής, το νέο «Εξοικονομώ» για ευάλωτα νοικοκυριά και οι υπόλοιπες ενεργειακές παρεμβάσεις του ΚΚΤ μεταφέρονται χρονικά στο 2027.200.000 σπίτια με δωρεάν ενεργειακή «ακτινογραφία»Πριν ακόμη φθάσει ένα νοικοκυριό στην ενεργειακή αναβάθμιση, προβλέπεται ένα πρώτο βήμα: Η δωρεάν έκδοση Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης για περίπου 200.000 νοικοκυριά. Η δράση διαθέτει προϋπολογισμό 40 εκατ. ευρώ και θα λειτουργεί ως μια πρώτη «ακτινογραφία» της κατοικίας. Θα δείχνει δηλαδή πού βρίσκεται ενεργειακά το ακίνητο και ποιες παρεμβάσεις χρειάζεται, ώστε στη συνέχεια το νοικοκυριό να μπορεί να κατευθυνθεί στη χρηματοδότηση που ανταποκρίνεται στις ανάγκες του. Η λογική είναι να μη χρειάζεται ο ευάλωτος ιδιοκτήτης να γνωρίζει εκ των προτέρων ποια παρέμβαση πρέπει να κάνει ή να αναλάβει μόνος του το αρχικό κόστος για να διαπιστώσει τις ενεργειακές ανάγκες του σπιτιού.One-stop shops για να φτάνουν οι ενισχύσεις στους δικαιούχουςΤο δεύτερο ζήτημα που επιχειρεί να αντιμετωπίσει ο σχεδιασμός είναι η πρόσβαση των ευάλωτων στα προγράμματα. Για τον λόγο αυτό προβλέπεται η λειτουργία 13 one-stopshops, με χρηματοδότηση 12 εκατ. ευρώ. Οι συγκεκριμένες δομές θα παρέχουν ενημέρωση και συμβουλές σε ευάλωτα νοικοκυριά και πολύ μικρές επιχειρήσεις, ώστε οι δικαιούχοι να μπορούν να εντοπίζουν τις δράσεις στις οποίες μπορούν να ενταχθούν και να προχωρούν στις απαιτούμενες διαδικασίες.Παράλληλα, με άλλα 4 εκατ. ευρώ δημιουργείται το Μητρώο Ενεργειακής Στήριξης για τους δικαιούχους του Ταμείου. Τα δωρεάν ΠΕΑ, το μητρώο και τα one-stop shops αποτελούν ξεχωριστές δράσεις του ενεργειακού πακέτου του ΚΚΤ.Η ηλεκτροκίνηση περνά και στις πολύ μικρές επιχειρήσειςΤο πακέτο συμπληρώνεται από τη χρηματοδότηση επαγγελματικών ηλεκτρικών οχημάτων. Προβλέπονται 289 εκατ. ευρώ για την επιδότηση αγοράς ή μίσθωσης ΙΧ, van, λεωφορείων και φορτηγών από πολύ μικρές επιχειρήσεις, μαζί με ιδιωτικούς φορτιστές. Πρόσθετες δράσεις αφορούν τις μεταφορές κατά παραγγελία σε Αττική και Θεσσαλονίκη, καθώς και την ανάπτυξη προσβάσιμων ηλεκτρικών λεωφορείων για νησιωτικές και αγροτικές περιοχές.Από την επιδότηση στη μόνιμη μείωση του κόστουςΤο Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το ΥΠΕΝ θέτει ως στόχο τα μέτρα που σχεδιάζει να οδηγήσουν, σωρευτικά, σε πτώση 30% του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας σε ορίζοντα τριετίας. Στον οδικό χάρτη που παρουσιάστηκε την Τρίτη, το υπουργείο συνδέει την προσπάθεια με την εξοικονόμηση, την ευελιξία στην κατανάλωση και τη δυνατότητα παραγωγής ή αποθήκευσης ενέργειας για ίδια χρήση.Στην περίπτωση του ΚΚΤ, το βάρος πέφτει στα ευάλωτα νοικοκυριά, με τις πρώτες μεγάλες ενεργειακές δράσεις να αναμένονται από το 2027. Το εύρος των παρεμβάσεων είναι πάντως πολύ μεγαλύτερο, καθώς εκτός από την ενέργεια περιλαμβάνει στέγαση, ηλεκτροκίνηση και μετακινήσεις, με διαφορετικά κριτήρια και ύψος ενίσχυσης ανά κατηγορία δικαιούχων.insider.gr