Ανησυχία στις επιχειρήσεις του νησιού για πιθανή εκτίναξη του ενεργειακού κόστους που θα κάνει ακόμη πιο δύσκολη την κατάσταση
Έχει περάσει πλέον πάνω από ένας μήνας από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος ανάμεσα σε Ιράν, Ισραήλ & ΗΠΑ, με τις εξελίξεις να παραμένουν ακόμα ρευστές και τις συνέπειες να γίνονται ολοένα και πιο αισθητές στην "καθημερινότητα" του υπόλοιπου πλανήτη, κατά συνέπεια και στην Χώρα μας και ιδιαίτερα στις νησιωτικές περιοχές, όπως η Κως, οι οποίες έχουν ήδη "πατήσει" στην τουριστική σεζόν.
Η αβεβαιότητα είναι ο μεγαλύτερος "εχθρός" της οικονομίας και καθώς εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ, όσο περνάει ο καιρός, η αγωνία και ο προβληματισμός "κερδίζουν μέτρα" στην τοπική κοινωνία της Κω, που βλέπει από την μία τις κρατήσεις να "φρενάρουν" και από την άλλη την ακρίβεια, να "τσιμπάει" κάθε πτυχή της καθημερινότητας, επηρεάζοντας, τόσο τη συμπεριφορά των επισκεπτών και τη λειτουργία των επιχειρήσεων, όσο και τους ίδιους τους κατοίκους.
Σύμφωνα με εκπροσώπους του τουριστικού κλάδου, δεν έχει καταγραφεί μέχρι στιγμής ανησυχητικός αριθμός ακυρώσεων στις ήδη υπάρχουσες κρατήσεις, γεγονός που διατηρεί μια σχετική σταθερότητα. Όσον αφορά τις νέες κρατήσεις, ωστόσο, η εικόνα είναι διαφορετική, καθώς παρατηρείται εμφανής στασιμότητα, στοιχείο που προκαλεί ανησυχία για την εξέλιξη της σεζόν... Το μεγαλύτερο μέχρι τώρα "πλήγμα", φαίνεται να το έχει δεχθεί η γραμμή Κω – Τουρκία, οι κρατήσεις της οποίας είναι κατά 50% λιγότερες σε σχέση με πέρυσι την ίδια εποχή.
Οι τουριστικοί φορείς εκφράζουν συγκρατημένη αισιοδοξία ότι το επόμενο διάστημα η ζήτηση θα ανακάμψει, ιδιαίτερα εάν υπάρξει αποκλιμάκωση της έντασης. Όπως επισημαίνουν, η Κως παραμένει ένας ασφαλής και ελκυστικός προορισμός, ωστόσο η γενικευμένη γεωπολιτική αστάθεια επηρεάζει συνολικά την ταξιδιωτική ψυχολογία των επισκεπτών.
Παράλληλα, μεγάλη παραμένει η ανησυχία για το ενδεχόμενο εκτίναξης του ενεργειακού κόστους, τις επιπτώσεις του οποίου, θυμόμαστε όλοι καλά, από τα όσα προέκυψαν (και συνεχίζουν) από τον πόλεμο Ρωσίας - Ουκρανίας. Οι επιχειρηματίες του νησιού προειδοποιούν ότι σε περίπτωση που η πολεμική σύρραξη παραταθεί, οι τιμές της ενέργειας θα αυξηθούν δραματικά, επιβαρύνοντας σημαντικά τη λειτουργία ξενοδοχείων, εστιατορίων και λοιπών επιχειρήσεων. Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο έντονο λόγω του ότι τα συμβόλαια με τους τουρ οπερέιτορ έχουν ήδη συμφωνηθεί σε συγκεκριμένες τιμές, χωρίς περιθώρια αναπροσαρμογής. Έτσι, οι επιχειρήσεις αυτές, θα κληθούν να απορροφήσουν το σύνολο της αύξησης του κόστους, απειλώντας άμεσα την κερδοφορία και σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και τη βιωσιμότητά τους.
Ωστόσο, οι επιπτώσεις της κρίσης δεν περιορίζονται μόνο στον τουριστικό τομέα. Οι κάτοικοι της Κω βιώνουν σημαντικές πιέσεις στο ήδη επιβαρυμένο κόστος διαβίωσης. Οι τιμές των καυσίμων καταγράφουν καθημερινές αυξήσεις, ενώ το πετρέλαιο θέρμανσης έχει εκτοξευθεί τον τελευταίο μήνα, καθιστώντας το απαγορευτικό για πολλά νοικοκυριά.
Ανατιμήσεις (προς τα πάνω), βλέπουν ήδη και αρκετά βασικά προϊόντα, όπως τρόφιμα και είδη πρώτης ανάγκης. Οι καταναλωτές δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να ανταπεξέλθουν οικονομικά, περιορίζοντας ακόμη και βασικές αγορές, γεγονός που επηρεάζει συνολικά την τοπική αγορά και την κατανάλωση. Χαρακτηριστικές είναι οι δηλώσεις των Συνταξιούχων Κω κ. Π. Γιώτη, που υπογραμμίζει ότι το σούπερ μάρκετ και το βενζινάδικο έχει καταντήσει εφιάλτης γι’ αυτούς και αναγκάζονται να ζητήσουν δανεικά από τα παιδιά τους για να τα “βγάλουν πέρα”.
Ανησυχία εκφράζουν και οι επαγγελματίες του κλάδου των μεταφορών, οι οποίοι βρίσκονται αντιμέτωποι με το αυξανόμενο κόστος στα καύσιμα. Όπως αναφέρουν, έχουν ήδη απορροφήσει σημαντικό μέρος των αυξήσεων, ωστόσο πλέον αυτό δεν είναι βιώσιμο. Εκτιμούν ότι το επιπλέον κόστος θα μετακυλήσει αναπόφευκτα στις επιχειρήσεις και στη συνέχεια στους καταναλωτές, δημιουργώντας έναν νέο κύκλο ανατιμήσεων, ενώ διαμαρτύρονται και για τις καθυστερήσεις πληρωμών από το Μεταφορικό Ισοδύναμο.
Σε ότι αφορά τα μέτρα στήριξης που ανακοινώθηκαν από τον Πρωθυπουργό, τα χαρακτηρίζουν «σταγόνα στον ωκεανό», τονίζοντας ότι δεν επαρκούν για να αντισταθμίσουν το μέγεθος των επιπτώσεων που προκαλεί η διεθνής κρίση.
Η κατάσταση παραμένει ρευστή, με την τοπική οικονομία της Κω να βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι και τις εξελίξεις στο διεθνές πεδίο να καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό την πορεία της τουριστικής σεζόν αλλά και της καθημερινής ζωής στο νησί.

Μ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΠΟΥΛΟΥ: ΠΑΓΩΜΕΝΕΣ ΟΙ ΚΡΑΤΗΣΕΙΣ
Η Πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Κω κ. Μαίρη Τριανταφυλλοπούλου, εξέφρασε την ανησυχία της όσον αφορά το ρυθμό των κρατήσεων, ωστόσο επισήμανε ότι το σημαντικό είναι πως δεν υπάρχουν ακυρώσεις.
«Όπως είναι λογικό – είπε- οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, έχουν επηρεάσει τον τουρισμό σε παγκόσμιο επίπεδο. Υπάρχει ανησυχία από τους ταξιδιώτες και αρκετοί έχουν ακυρώσει ή μεταθέσει τις διακοπές τους. Ευτυχώς, εμείς στην περιοχή μας, δεν έχουμε κάποιο σημαντικό αριθμό ακυρώσεων, ωστόσο υπάρχει στασιμότητα όσον αφορά τις κρατήσεις, οι οποίες κινούνται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με πέρυσι την ίδια περίοδο. Αυτό ενδέχεται να οδηγήσει σε αυξημένη εξάρτηση από τις κρατήσεις της τελευταίας στιγμής, κάτι που δεν θεωρείται θετικό, καθώς για την προσέλκυση πελατών οι επιχειρήσεις αναγκάζονται να προσφέρουν χαμηλότερες τιμές. Η Κως αποτελεί έναν ασφαλή προορισμό, ευχόμαστε να βελτιωθεί η κατάσταση στη Μέση Ανατολή και έτσι να επιστρέψει γρήγορα η κανονικότητα. Πάντως από τις εξελίξεις, δεν έχει ευνοηθεί η Ελλάδα, όπως έχει ακουστεί. Δηλαδή επειδή επηρεάστηκαν χώρες που εμπλέκονται με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στον πόλεμο θα φύγουν οι τουρίστες από εκεί και θα έρθουν εδώ. Μέχρι στιγμής, αυτό δεν ισχύει.
Το σημαντικότερο πρόβλημα για εμάς αλλά και για όλες τις επιχειρήσεις είναι το ενεργειακό κόστος. Ήδη έχει αυξηθεί και αν συνεχιστεί ο πόλεμος, τότε θα ανέβει ακόμα περισσότερο. Δυστυχώς αυτό το επιπλέον κόστος θα το επωμιστούμε εμείς, καθώς έχουμε υπογράψει ήδη συμβόλαια με τους tour operators και δεν μπορούμε να τα αλλάξουμε. Όπως καταλαβαίνεται αυτό είναι ένα σημαντικό κόστος για όλες τις επιχειρήσεις, γι’ αυτό ελπίζουμε ότι θα τελειώσει σύντομα ο πόλεμος και έτσι θα περιοριστεί κάπως».
Σ. ΤΥΡΙΝΟΠΟΥΛΟΣ: ΜΕΙΩΣΗ 50% ΣΤΙΣ ΚΡΑΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΡΑΜΜΗ ΚΩ – ΤΟΥΡΚΙΑ
Ο ναυτιλιακός πράκτορας κ. Σπύρος Τυρινόπουλος, αναφέρθηκε στη γραμμή Κω – Τουρκία που δραστηριοποιείται για πολλά χρόνια, τονίζοντας ότι παρουσιάζει μείωση 50% στις κρατήσεις, ενώ για τα ακτοπλοϊκά εισιτήρια, υπογράμμισε ότι δεν υπάρχει, μέχρι τώρα, κάποια αύξηση.
«Προς το παρόν δεν υπάρχουν αυξήσεις στα εισιτήρια των πλοίων στην περιοχή μας. Αυτό που έχει γίνει είναι να μειώσουν τις προσφορές που έκαναν κάποιες εταιρείες στου πελάτες τους, στην κάρτα μέλους που είχαν, ενώ για τα οχήματα επαγγελματικά και μη, δεν υπάρχει κάποια αύξηση. Αλλά όπως σας είπα, αυτό είναι προς το παρόν. Αν συνεχιστεί ο πόλεμος και οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων, τότε όλα πάλι θα τεθούν προς συζήτηση. Μεγάλη μείωση παρατηρείται στις κρατήσεις για τη γραμμή Κω – Βodrum, η οποία σε σχέση με πέρυσι φτάνει το -50%. Είναι ένα τεράστιο ποσοστό και γι’ αυτό φυσικά υπάρχει ανησυχία, αν και εκτιμώ ότι όσο περνάει ο καιρός θα έχουμε περισσότερες κρατήσεις, καθώς η χώρα μας είναι ένας ασφαλής προορισμός. Φυσικά έχει παίξει τον ρόλο της στη Γραμμή και οι αυξήσεις στους φόρους, αφού το 2024, τόσο από την πλευρά την δική μας (Λιμενικό Ταμείο Κω), όσο και της αντίστοιχης υπηρεσίας της Τουρκίας, υπήρξε μεγάλη αύξηση. Στην Κω ο φόρος από 0,50 ευρώ πήγε στα 5 ευρώ και στην Τουρκία από 2 ευρώ πήγε στα 6. Δηλαδή από το εισιτήριο των 26 ευρώ που έχουμε τα 11 ευρώ είναι φόροι και μιλάμε για μία διαδρομή μικρής απόστασης, μόλις 20 λεπτών. Τόσα χρόνια πρώτη φορά βλέπω να έχουμε τόσο υψηλούς φόρους.
Όσον αφορά τα αεροπορικά εισιτήρια, ο κ. Τυρινόπουλος, μας ανέφερε ότι στην Κω, βάζουν συνήθως μικρά αεροπλάνα, με αποτέλεσμα να έχουν λίγες θέσεις και ακριβές.

Κ. ΨΑΡΟΜΠΑΣ: ΘΑ ΜΠΟΥΝ ΛΟΥΚΕΤΑ ΣΤΑ ΒΕΝΖΙΝΑΔΙΚΑ ΑΝ ΔΕΝ ΠΑΡΘΟΥΝ ΜΕΤΡΑ
Σημαντικές αναταράξεις στις τιμές των καυσίμων έχει προκαλέσει η πολεμική σύρραξη στη Μ. Ανατολή, με αποτέλεσμα να έχουν επιβαρυνθεί οικονομικά, τόσο οι καταναλωτές όσο και τα ίδια πρατήρια καυσίμων.
Ιδιοκτήτες πρατηρίων στην Κω, μας ενημέρωσαν ότι ήδη έχει κλείσει ένα βανζινάδικο στην Κω, ενώ εκφράζονται έντονες ανησυχίες ότι θα ακολουθήσουν και άλλα «λουκέτα» το επόμενο διάστημα.
Συνομιλήσαμε με τον κ. Κυριάκο Ψαρομπά από την εταιρεία ΑΡΓΩ ΑΕ, ο οποίος περιέγραψε με μελανά χρώματα την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί.
Όπως εξηγεί, η κίνηση στα πρατήρια έχει μειωθεί αισθητά, καθώς οι τιμές έχουν ξεπεράσει τα 2 ευρώ ανά λίτρο, τόσο για την αμόλυβδη , όσο και για το πετρέλαιο κίνησης. Την ίδια στιγμή, το πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους που διαμορφώνεται περίπου στα 10 λεπτά ανά λίτρο, αφήνει ελάχιστα περιθώρια βιωσιμότητας για τις επιχειρήσεις.
Ιδιαίτερα σοβαρό, είναι και το πρόβλημα ρευστότητας που αντιμετωπίζουν οι πρατηριούχοι. Όπως αναφέρει ο κ. Ψαρομπάς, η αύξηση του κόστους αγοράς καυσίμων έχει εκτοξεύσει τις ανάγκες σε κεφάλαιο κίνησης, με αποτέλεσμα πολλοί επαγγελματίες να αναγκάζονται να προσφεύγουν σε τραπεζικό δανεισμό για να προμηθευτούν καύσιμα.
Κάθε ανεφοδιασμός, που γίνεται μία έως δύο φορές την εβδομάδα, απαιτεί πλέον σημαντικά υψηλότερα ποσά, ενώ οι παλιές πιστώσεις προς πελάτες, επιτείνουν το οικονομικό αδιέξοδο.
«Για να έχει ένα πρατήριο κέρδος 100 ευρώ - είπε-, θα πρέπει να πουλήσει περίπου 1.000 λίτρα καυσίμου», σημειώνει χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι από το ήδη περιορισμένο περιθώριο κέρδους καλούνται να καλυφθούν όλα τα λειτουργικά έξοδα και οι υποχρεώσεις.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο ζήτημα του πλαφόν, το οποίο όπως τονίζει εφαρμόζεται μόνο στις εταιρείες πετρελαιοειδών και στα πρατήρια, αφήνοντας εκτός τα διυλιστήρια. «Έχει επιβληθεί πλαφόν στα δύο από τα τρία στάδια της αγοράς και μάλιστα στα πιο αδύναμα», επισημαίνει, προσθέτοντας ότι τα διυλιστήρια διαμορφώνουν τις τιμές χωρίς αντίστοιχους περιορισμούς.
Παράλληλα, ασκεί κριτική στην απουσία φορολογικών ελαφρύνσεων, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις λίγες χώρες που δεν έχουν προχωρήσει σε μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα. «Ο φόρος φτάνει περίπου στο 1,20 ευρώ ανά λίτρο, επιβαρύνοντας σημαντικά την τελική τιμή για τον καταναλωτή», τονίζει, φέρνοντας ως παράδειγμα την Κύπρο, όπου παρά το κόστος μεταφοράς οι τιμές είναι αισθητά χαμηλότερες κατά 60 λεπτά ανά λίτρο.
Την ίδια ώρα, η ζήτηση για πετρέλαιο θέρμανσης βρίσκεται σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, τόσο λόγω της υψηλής τιμής όσο και της εποχικότητας, με την τιμή να κυμαίνεται σήμερα γύρω στο 1,65 ευρώ ανά λίτρο, όταν πριν από λίγα χρόνια δεν ξεπερνούσε τα 0,65 ευρώ.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η συνολική αύξηση στις τιμές των καυσίμων έφτασε περίπου τα 50 λεπτά ανά λίτρο μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, ως άμεση συνέπεια του πολέμου.
Οι επαγγελματίες του κλάδου κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, προειδοποιώντας ότι εάν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα, η κατάσταση θα επιδεινωθεί περαιτέρω. Όπως τονίζουν, υπάρχει ορατός κίνδυνος συρρίκνωσης της αγοράς, με τα ανεξάρτητα πρατήρια και τις μικρότερες εταιρείες να απειλούνται με εξαφάνιση, προς όφελος μεγαλύτερων σχημάτων.
«Αν αυτή η κατάσταση συνεχιστεί, θα βλέπουμε το ένα πρατήριο μετά το άλλο να κλείνει», καταλήγει ο κ. Ψαρομπάς, περιγράφοντας μια αγορά που βρίσκεται πλέον στα όριά της. Τέλος απεύθυνε έκκληση τόσο προς τους πρατηριούχους, όσο και προς τους καταναλωτές να επιλέγουν την συνεργασία και τον ανεφοδιασμό με τις ανεξάρτητες εταιρείες.
ΣΤΑΜΑΤΗΣ ΠΗΣ: ΔΥΣΚΟΛΗ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Ιδιαίτερα δύσκολη γίνεται πλέον η κατάσταση για τις μεταφορικές εταιρείες, σύμφωνα με τον κ. Σταμάτη Πη, καθώς η ραγδαία αύξηση της τιμής του πετρελαίου κίνησης το τελευταίο διάστημα, επιβαρύνει καθημερινά το λειτουργικό τους κόστος
«Η κατάσταση είναι δύσκολη και τα προβλήματα πολλά. Η αύξηση στο πετρέλαιο κίνησης τον τελευταίο μήνα εξ αιτίας του πολέμου μας έχει γονατίσει. Εκεί που θέλαμε 30.000 ευρώ τον μήνα για πετρέλαιο, τώρα θέλουμε 35.000. Την αύξηση αυτή αναγκαζόμαστε να την απορροφήσουμε, γιατί έχουμε υπογράψει από τον Ιανουάριο συμφωνία με τις εταιρείες και δεν μπορούμε να τις αλλάξουμε. Έχουμε περιορίσει τα δρομολόγιά μας, δηλαδή αν πηγαίναμε για παράδειγμα 2 φορές την ημέρα στο Πυλί, τώρα πηγαίνουμε μία. Αν συνεχιστεί η αύξηση στην τιμή του πετρελαίου, τότε αναπόφευκτα θα αναγκαστούμε να αυξήσουμε τις τιμές μας, ειδικά για ανεξάρτητες μεταφορές και μικρότερα φορτία. Θα αναγκαστούμε επίσης να μειώσουμε προσωπικό. Πρέπει να υπάρχει και ουσιαστική στήριξη από το κράτος. Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν είναι ανεπαρκή. Ταλαιπωρούνται οι επιχειρήσεις για να λάβουν μετά από 2 χρόνια το Μεταφορικό Ισοδύναμο. Είναι ένα σημαντικό ζήτημα για εμάς τους νησιώτες και πρέπει να το δουν πιο ζεστά όσοι κατέχουν αξιώματα».
Β. ΗΛΙΟΣ: ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΕΠΩΜΙΖΟΜΑΣΤΕ ΕΜΕΙΣ ΟΛΟ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ
Ο Πρόεδρος των Ταξί Κω κ. Βαγγέλης Ήλιος, μας ανέφερε ότι προς το παρόν απορροφάνε εκείνοι όλες τις αυξήσεις, ωστόσο έχουν ζητήσει από το αρμόδιο Υπουργείο να υπάρξει μία τροποποίηση του τιμοκατάλογου.
«Όλο αυτό το διάστημα – είπε- οι όποιες αυξήσεις έχουν γίνει στο πετρέλαιο κίνησης και στην βενζίνη, τις επωμιζόμαστε εμείς. Τον τιμοκατάλογό μας τον ορίζει το Υπουργείο, έχουμε κάνει αίτηση να αλλάξει, καθώς βλέπουμε ότι οι αυξήσεις συνεχίζονται, όμως δεν έχει γίνει κάτι ακόμα από το Υπουργείο. Είναι ιδιαίτερα μεγάλες οι αυξήσεις στο πετρέλαιο και την βενζίνη και δυστυχώς δεν είναι μόνο εκεί. Έχουν αυξηθεί και τα service των αυτοκινήτων και τα λάστιχα και όλα όσα αφορά ένα αυτοκίνητο. Αν τα συνυπολογίσεις όλα αυτά, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα αυξημένο κόστος που αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, τότε θα μιλάμε για σημαντική οικονομική αιμορραγία στον κλάδο μας. Ας ελπίσουμε ότι ο πόλεμος θα σταματήσει σύντομα και θα αλλάξει η κατάσταση, διαφορετικά όπως είπα θα έχουμε μεγάλο πρόβλημα».
Σ. ΓΡΑΜΜΕΝΟΣ: ΝΑ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΕΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΝΩΜΕΝΑ Ο ΚΛΑΔΟΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ
Ο Πρόεδρος του σωματείου εκμισθωμένων οχημάτων έως 9 θέσεων Δωδ/σου, κ. Στέφανος Γραμμένος, μας ανέφερε ότι πρέπει ενωμένος ο κλάδος των επαγγελματιών που ασχολούνται με τις μεταφορές, να διεκδικήσουν από την Πολιτεία στήριξη, καθώς δεν μπορούν ούτε οι ίδιοι να επωμιστούν όλο το βάρος των αυξήσεων, αλλά ούτε να το ζητήσουν από τους πελάτες τους.
«Το Υπουργείο έχει ορίσει για εμάς, την ελάχιστη χρέωση στα 36 ευρώ. Αυτό δεν έχει αλλάξει. Είναι ρίσκο να ζητήσουμε αυξήσεις από τους πελάτες μας. Όταν βλέπεις ότι υπάρχει ένα αρνητικό κλίμα στον τουρισμό, τότε δεν μπορείς να τον δυσκολεύεις και εσύ ζητώντας αυξήσεις από τους πελάτες. Ίσως έτσι να μην έρθουν τελικά καθόλου. Πρέπει να υπάρχει στήριξη από την Κυβέρνηση. Τα μέτρα που ανακοίνωσε η Κυβέρνηση δεν αρκούν μπροστά στο μεγάλο κύμα αυξήσεων. Έχουμε κάνει κάποιες ενέργειες, όμως σκεφτόμαστε μαζί με το Επιμελητήριο Δωδ/σου και ίσως πρέπει από κοινού όλοι οι επαγγελματίες του κλάδου των μεταφορών (ταξιτζήδες, λεωφορεία κ.α) να πάμε συντεταγμένα και να απαιτήσουμε βιώσιμες λύσεις. Ακόμα και το θετικότερο σενάριο να επικρατήσει, όσον αφορά τον πόλεμο, δηλαδή να σταματήσει αύριο, θα έχουμε χάσει τουλάχιστον την μισή σεζόν, μέχρι να επιστρέψει η κανονικότητα των τιμών, οπότε θεωρώ ότι είναι αναγκαίο να παρθούν μέτρα για την βιωσιμότητά μας».

Μ. ΒΑΛΣΑΜΗΣ: ΕΚΤΟΞΕΥΤΗΚΕ Η ΤΙΜΗ ΤΗΣ ΝΤΟΜΑΤΑΣ
Ο κ. Μιχάλης Βαλσάμης, από την φρουταρία «Αφθονία», μας ανέφερε ότι υπάρχει μία μικρή αύξηση σε όλα τα προϊόντα, ωστόσο ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην τιμή της ντομάτας που έχει φτάσει να πωλείται έως και 4 - 5 ευρώ το κιλό.
«Υπάρχει μία αύξηση μικρή, της τάξεως των 5-10 λεπτών στα περισσότερα προϊόντα, όμως εκεί που έχει ξεφύγει, είναι στην τιμή της ντομάτας, η οποία από 2,20 ευρώ το κιλό έφτασε σήμερα να πωλείται μέχρι και τα 4 - 5. Βλέπουμε ότι ο κόσμος προσπαθεί όσο μπορεί να την αποφύγει. Τα υπόλοιπα προϊόντα όπως είπα κυμαίνονται σε λογικές τιμές.
Ωστόσο υπάρχει ανησυχία για το τι θα γίνει στο μέλλον. Αν οι μεταφορικές αυξήσουν το κόστος στις παλέτες, τότε θα είμαστε και εμείς αναγκασμένοι να αυξήσουμε τις τιμές. Αν συνεχιστεί ο πόλεμος το θεωρώ βέβαιο αυτό. Ήδη και τα δικά μας μεταφορικά έχουν αυξηθεί λόγω του πετρελαίου κίνησης, για τις μεταφορές – διανομές που κάνουμε. Λογικά τις επόμενες ημέρες θα αυξηθεί και το ρεύμα, οπότε είναι αλυσίδα όλα. Πρέπει να γίνει κάτι και με το Μεταφορικό Ισοδύναμο. Δεν μπορεί το κράτος να το χρωστάει για 2 και χρόνια στους επιχειρηματίες. Είναι μία σημαντική ανάσα για τους νησιώτες επιχειρηματίες».
Α. ΤΟΚΜΟΓΛΟΥ: ΑΓΟΡΑΖΟΥΝ ΚΙΜΑ 2-5 ΕΥΡΩ
Ο κ. Αχμέτ Τοκμόγλου από το παντοπωλείο - κρεοπωλείο “Παλιά Αγορά”, μας ανέφερε ότι η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών έχει συρρικνωθεί σημαντικά, εκφράζοντας τον φόβο, ότι έρχονται ακόμα πιο δύσκολες ημέρες, φέρνοντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, ότι πελάτες αγοράζουν 200 γρ. Κιμά (2-5 ευρώ), καθώς δεν έχουν να διαθέσουν περισσότερα χρήματα.
«Μέχρι στιγμής δεν έχουν καταγραφεί σημαντικές αυξήσεις στα προϊόντα που βρίσκονται στα ράφια, ωστόσο υπάρχει έντονη ανησυχία ότι εάν συνεχιστεί η διεθνής κρίση, οι ανατιμήσεις θα είναι αναπόφευκτες και τελικά αυτός που θα την πληρώσει στο τέλος, θα είναι ο καταναλωτής, αλλά και εμείς οι επιχειρηματίες, καθώς θα μειωθεί η ζήτηση. Η μείωση της κατανάλωσης είναι ήδη εμφανής, με τους πολίτες να περιορίζουν τις αγορές τους όχι μόνο σε ποσότητα αλλά και σε συχνότητα. Πολλοί καταναλωτές πλέον αγοράζουν μοσχάρι μία φορά τον μήνα αντί για τρεις, ενώ στρέφονται και σε πιο οικονομικές επιλογές προϊόντων. Την ίδια στιγμή, η πίεση στις επιχειρήσεις είναι έντονη, με αρκετούς επαγγελματίες να αναζητούν λύσεις ρευστότητας. Η αγορά έχει στενέψει πολύ. Όλοι αυτή τη στιγμή κάνουν αιτήσεις για δάνεια στις τράπεζες, καθώς υπάρχει οικονομική ασφυξία.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η εικόνα ενόψει του Πάσχα, καθώς, αναμένονται αυξήσεις στις τιμές των ντόπιων αμνοεριφίων. Σημαντικός αριθμός ζώων έχει ήδη μεταφερθεί εκτός Κω, προκειμένου να καλυφθούν ανάγκες άλλων περιοχών της χώρας, όπου παρατηρούνται ελλείψεις. Δεν θα φτάσουν τα δικά μας ζώα για να καλύψουν τη ζήτηση στο νησί. Πολλά αρνιά και κατσίκια έφυγαν ζωντανά για την υπόλοιπη Ελλάδα, καθώς ήταν πιο συμφέρον για τους εμπόρους. Αυτό ήδη δημιουργεί αυξητική πίεση στις τιμές».
Δ. ΚΩΣΤΟΓΛΟΥ: ΑΝΑΤΙΜΗΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΜΕΤΑΦΟΡΙΚΩΝ - ΠΙΕΣΗ ΣΕ ΟΙΚΟΔΟΜΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ
Τις έντονες επιπτώσεις που προκαλούν οι διεθνείς εξελίξεις και οι αυξήσεις στο ενεργειακό κόστος στην τοπική αγορά της Κω, περιγράφει ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Κω και επιχειρηματίας στο εμπόριο δομικών οικοδομικών υλικών, κ. Δημήτρης Κώστογλου.
«Οι ανατιμήσεις έχουν ήδη αρχίσει να περνούν στους καταναλωτές, με τον κλάδο των δομικών και οικοδομικών υλικών να βρίσκεται μεταξύ των πρώτων που επηρεάζονται. Η αύξηση στο κόστος παραγωγής των εργοστασίων, σε συνδυασμό με τα ακριβότερα μεταφορικά λόγω της ανόδου των καυσίμων, έχει οδηγήσει σε ανατιμήσεις που φτάνουν ήδη περίπου το 6%.
Η χρονική συγκυρία, μάλιστα, χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα δυσμενής, καθώς συμπίπτει με την περίοδο έντονης οικοδομικής δραστηριότητας στο νησί, ενόψει της τουριστικής σεζόν.
Η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα ρευστή, με τις τιμές σε ορισμένα προϊόντα να αναπροσαρμόζονται ακόμη και σε εβδομαδιαία βάση, κυρίως σε είδη με συνεχείς νέες παραλαβές. Αλλάζουμε τιμοκαταλόγους ακόμη και κάθε εβδομάδα σε ορισμένα προϊόντα. Όσο διατηρείται αυτή η κατάσταση, θα συνεχιστεί η πίεση τόσο στις επιχειρήσεις, όσο και στους καταναλωτές. Υπάρχουν σημαντικές μεταβολές στον προγραμματισμό των κατασκευαστικών έργων. Η διαρκής μεταβολή των τιμών, δημιουργεί σημαντικές αποκλίσεις από τους αρχικούς προϋπολογισμούς, δυσκολεύοντας την ολοκλήρωση έργων.
Είναι τελείως διαφορετικό να ξεκινάς μια οικοδομή με έναν συγκεκριμένο προϋπολογισμό και μετά να βλέπεις τις τιμές να αλλάζουν. Αυτό σε οδηγεί εκτός προγραμματισμού και κάνει πιο δύσκολη την ολοκλήρωση των κατασκευών.
Εφόσον συνεχιστεί η ίδια κατάσταση, οι αυξήσεις δεν θα περιοριστούν μόνο στα οικοδομικά υλικά, αλλά θα επεκταθούν σε πρώτες ύλες, τρόφιμα και υπηρεσίες, επιβαρύνοντας συνολικά την αγορά».

Ρ. ΚΑΪΣΕΡΛΗ: ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ ΛΟΓΩ ΠΑΣΧΑ ΣΤΑ ΣΟΥΠΕΡ ΜΑΡΚΕΤ
Αυξημένη είναι η κίνηση στα σούπερ μάρκετ της Κω λόγω της εορταστικής περιόδου του Πάσχα, όπως αναφέρει η κ. Ρούλα Καΐσερλη, υπεύθυνη καταστήματος του δικτύου Σούπερ Μάρκετ Κρητικός – Λούις στην Αγία Μαρίνα, επισημαίνοντας ότι οι επιχειρήσεις του τοπικού δικτύου καταβάλλουν προσπάθεια για να στηρίξουν τα νοικοκυριά μέσα από προσφορές και εκπτώσεις.
«Σε αρκετές κατηγορίες προϊόντων δεν παρατηρούνται αυξήσεις, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφεται ακόμη και μείωση τιμών. Στα πασχαλινά σοκολατένια αυγά, για παράδειγμα, οι τιμές είναι αισθητά χαμηλότερες σε σχέση με πέρυσι, καθώς έχει μειωθεί και η διεθνής τιμή του κακάο. Οι καταναλωτές δίνουν έμφαση στις προσφορές που υπάρχουν στο φυλλάδιο, τόσο κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής, όσο και ενόψει του Πάσχα, καθώς υπάρχουν περισσότερες επιλογές σε προσιτές τιμές».
Ωστόσο, διαφορετική είναι η εικόνα στα οπωροκηπευτικά, όπου καταγράφονται τεράστιες αυξήσεις σε όλο το νησί, κυρίως για την τιμή της ντομάτας, που έχει ξεπεράσει τα 4 ευρώ, ενώ τα ντοματίνια κοστίζουν πάνω από 6 ευρώ ανά κιλό και το μπρόκολο πωλείται έως και 7 ευρώ, καθώς προέρχονται από περιοχές εκτός Κω.
Όπως εξηγεί η κ. Καΐσερλη, οι ανατιμήσεις αυτές οφείλονται κυρίως στο αυξημένο κόστος παραγωγής, που συνδέεται με την τιμή του πετρελαίου, αλλά και στις δυσμενείς καιρικές συνθήκες που επηρέασαν τις καλλιέργειες.
«Η τοπική παραγωγή δεν επαρκεί για να καλύψει τις ανάγκες όλο το χρόνο, με αποτέλεσμα να εισάγονται προϊόντα από άλλες περιοχές της Ελλάδας, κάτι που αυξάνει το κόστος όπως και οι κακοκαιρίες όπως μας λένε», επισημαίνει, μεταφέροντας την εικόνα που δίνουν και οι ίδιοι οι παραγωγοί.
Παρά το γεγονός ότι μέχρι στιγμής οι τιμές στα περισσότερα προϊόντα παραμένουν σταθερές, εκφράζει την ανησυχία της για το μέλλον. «Προς το παρόν δεν βλέπουμε αυξήσεις στα ράφια, όμως αν συνεχιστεί η διεθνής κρίση, είναι πιθανό να υπάρξουν ανατιμήσεις το επόμενο διάστημα. Κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει».
Β. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗ: ΦΟΒΟΙ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΕΑΝ ΣΥΝΕΧΙΣΤΕΙ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Η κ. Βίκη Αρβανιτάκη, από το αρτοζαχαροπλαστείο “Special”, μας ανέφερε ότι μέχρι στιγμής η τιμή του ψωμιού δεν έχει ανέβει, ωστόσο εξέφρασε την ανησυχία της ότι αν συνεχιστεί η κατάσταση, τότε θα αυξηθούν οι τιμές σε διάφορα προϊόντα.
«Μέχρι στιγμής, δεν έχουμε αυξήσει την τιμή του ψωμιού. Παραμένει στα ίδια επίπεδα, 1,40 ευρώ η φρατζόλα. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει κάποια αύξηση στο αλεύρι, όμως είναι σίγουρο ότι αν συνεχιστεί η κατάσταση θα αυξηθούν όλα, καθώς σίγουρα επηρεάζονται από τα μεταφορικά, και τότε ίσως υπάρξουν αυξήσεις σε διάφορα προϊόντα. Όσο μπορούμε, απορροφάμε εμείς την όποια αύξηση υπάρχει τώρα, όμως καταλαβαίνεται ότι αν συνεχιστούν οι αυξήσεις, θα είναι δύσκολο να μην μετακυλήσουν και στον καταναλωτή. Οι πελάτες όσον αφορά το ψωμί συνεχίζουν και αγοράζουν κανονικά, δεν υπάρχει μείωση στην κατανάλωση. Ίσα ίσα σε σχέση με άλλα προϊόντα το ψωμί είναι ένα αρκετά φθηνό προϊόν”.
Π. ΓΙΩΤΗΣ: ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΤΟ ΣΟΥΠΕΡ ΜΑΡΚΕΤ ΚΑΙ ΤΟ ΒΕΝΖΙΝΑΔΙΚΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΥΣ
Ο κ. Πέτρος Γιώτης, Πρόεδρος του Σωματείου Συνταξιούχων ΙΚΑ Κω, μας ανέφερε την δύσκολη κατάσταση στην οποία βρίσκονται οι συνταξιούχοι, που όπως λέει αναγκάζονται να ζουν με δανεικά.
«Η κατάσταση – είπε- είναι ίσως πιο δύσκολη από ποτέ. O πόλεμος έχει ως αποτέλεσμα να έχουν ακριβύνει τα πάντα. Βλέπουμε κάθε μέρα να ανεβαίνουν οι τιμές στα προϊόντα του Σούπερ Μάρκετ και της βενζίνης. Έχουν καταντήσει πλέον εφιάλτης για εμάς. Δεν μπορούμε ούτε τα βασικά προϊόντα να προμηθευτούμε. Άλλοι δεν έχουν την δυνατότητα να πάρουν ούτε τα φάρμακά τους. Αρκετοί αναγκάζονται και παίρνουν δανεικά από τα παιδιά τους ή από άλλους για να τα βγάλουν πέρα. Τα μέτρα στήριξης που ανακοίνωσε η Κυβέρνηση, είναι σταγόνα στον ωκεανό, μπροστά σε αυτά που ζούμε. Οι συνταξιούχοι πήραμε αύξηση 1 ευρώ την ημέρα. Πείτε μου εσείς τι να πρωτοκαλύψεις με αυτά τα χρήματα; Είναι κοροϊδία. Ας ελπίσουμε να σταματήσει ο πόλεμος, για να μην σκοτώνονται καταρχήν άνθρωποι και δεύτερον για να σταματήσει αυτή η ακρίβεια. Προσωπικά δεν είμαι καθόλου αισιόδοξος για το μέλλον ακόμα και αν σταματήσει ο πόλεμος. Οι πολίτες και ιδιαίτερα οι ευπαθείς ομάδες χρειάζονται περισσότεροι στήριξη, πρέπει να παρθούν πανευρωπαϊκά μέτρα στήριξης για να αντιμετωπιστεί αυτή η κρίση που βιώνουμε».
Ε. ΚΑΡΑΧΟΥΣ: ΠΟΛΥ ΣΦΙΓΜΕΝΟΙ ΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ
Τη δική τους καθημερινή πραγματικότητα, όπως διαμορφώνεται μέσα από το κύμα ανατιμήσεων, περιγράφουν πολίτες της Κω, με την ανησυχία και την ανασφάλεια να είναι πλέον σε αρκετά υψηλό επίπεδο.
Συνομιλήσαμε με την κ. Εμινέ Καραχούς, καταναλώτρια με ενεργή παρουσία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η οποία αποτυπώνει την εικόνα που επικρατεί στην τοπική κοινωνία.
Όπως αναφέρει, η κατάσταση για πολλούς πολίτες έχει φτάσει σε οριακό σημείο, με τις καθημερινές ανάγκες να καλύπτονται πλέον με μεγάλη δυσκολία. «Ο κόσμος είναι σε απελπιστική κατάσταση. Ακόμη και για να πάρει κάτι να φάει το σκέφτεται δύο φορές. Όλοι πληρώνουμε ένα τίμημα που δεν μας αξίζει και δυσκολευόμαστε να ανταπεξέλθουμε. Οι αυξήσεις στα καύσιμα και στα είδη πρώτης ανάγκης αποτελούν τους βασικούς παράγοντες πίεσης για τα νοικοκυριά, ενώ μεγαλύτερη επιβάρυνση καταγράφεται κυρίως στα εισαγόμενα προϊόντα, λόγω του αυξημένου κόστους ενέργειας και μεταφορών.
Την ίδια ώρα, σε άλλους τομείς της αγοράς, όπως η ένδυση, δεν έχουν γίνει αυξήσεις, σε αντίθεση με τα τρόφιμα και τα καύσιμα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα.
Ο κόσμος νιώθει ανασφάλεια. Σκέφτεται αν θα μπει σε ένα μαγαζί ακόμη και για να αγοράσει κάτι απλό. Πρέπει να υπάρχει καλύτερη σχέση και επικοινωνία μεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών, ώστε να υπάρχει καλύτερη κατανόηση της κατάστασης. Η ενημέρωση για τους λόγους των αυξήσεων, μπορεί να συμβάλει στην οικοδόμηση σχέσης εμπιστοσύνης και να περιορίσει την καχυποψία. Όταν ο επαγγελματίας εξηγεί στον καταναλωτή τι συμβαίνει, δημιουργείται μια σχέση εμπιστοσύνης. Διαφορετικά, ο κόσμος θεωρεί ότι οι αυξήσεις γίνονται αυθαίρετα. Τα φαινόμενα αισχροκέρδειας των προηγούμενων ετών έχουν ενισχύσει τη δυσπιστία. Πολλοί απορούν γιατί στην Κύπρο η βενζίνη είναι φθηνότερη, παρότι προμηθεύεται καύσιμα και από την Ελλάδα. Αυτό συμβαίνει γιατί στην Ελλάδα η φορολογία στα καύσιμα είναι υψηλότερη. Είναι κάτι που συζητιέται παντού, ακόμη και σε καθημερινές παρέες.
Πολλοί σκέφτονται να αλλάξουν και την καθημερινότητά τους, όπως τον περιορισμό μετακινήσεων με αυτοκίνητο, λόγω της ακρίβειας στα καύσιμα και θα στραφούν στο ποδήλατο ή θα μετακινούνται με τα πόδια. Ευτυχώς στην Κω οι αποστάσεις το επιτρέπουν. Πρέπει να υπάρχει συλλογικότητα, συμμετοχή και ενότητα ανάμεσα στους πολίτες, καθώς και πιο ενεργή στάση.
Αν δεν αντιδράσουμε όλοι μαζί, δεν μπορούμε να πιέσουμε για λύσεις. Ο κόσμος όμως έχει αρχίσει να χάνει την ελπίδα του, γι’ αυτό χρειάζεται να γίνει κάτι άμεσα από την Πολιτεία».
Γ. ΜΑΡΙΝΟΣ: ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΑΝΤΑΠΕΞΕΛΘΟΥΜΕ
Ο κ. Γιώργος Μαρίνος, παντρεμένος με δύο ανήλικα παιδιά, μας αναφέρει ότι είναι δύσκολο για μία οικογένεια να μπορέσει να ανταπεξέλθει οικονομικά.
«Είμαστε ξενοδοχοϋπάλληλοι με την γυναίκα μου, δουλεύουμε σεζόν, οπότε για 5 μήνες δεν έχουμε κάποιο εισόδημα, παρά το επίδομα της ανεργίας που ανέρχεται περίπου στα 1.100 ευρώ μηνιαίως για διάστημα 3 μηνών. Έχουμε δύο ανήλικα παιδιά και ευτυχώς δεν έχουμε να πληρώνουμε ενοίκιο, γιατί έχουμε δικό μας σπίτι. Η κατάσταση είναι πολύ δύσκολη. Τα προηγούμενα χρόνια, μπορούσαμε και βάζαμε κάποια χρήματα στην άκρη, τώρα όχι μόνο δεν αποταμιεύουμε, αλλά δεν τα βγάζουμε και πέρα. Δεν μπορούμε να καλύψουμε τις βασικές μας ανάγκες. Περιοριζόμαστε στα απαραίτητα από το Σουπερ Μάρκετ κάνοντας περικοπές σε όσα έξοδα μπορούμε. Όταν όμως έχεις παιδιά, ορισμένα πράγματα δεν μπορείς να τα περιορίσεις. Πάλι καλά που έχουμε συνεννοηθεί με τα φροντιστήρια να τα εξοφλούμε όταν πιάσουμε εργασία, το καλοκαίρι. Όπως και άλλες υποχρεώσεις, εφορία και ΕΝΦΙΑ, τα εξοφλούμε όταν παίρνουμε τους πρώτους μας μισθούς, δηλαδή τον Ιούνιο. Τα μέτρα στήριξης με το Fuel pass που ανακοίνωσε η Κυβέρνηση, είναι σκέτη κοροϊδία. Λένε ότι έχουμε δημογραφικό πρόβλημα, όμως δεν κάνουν κάτι ουσιαστικό που να στηρίζουν τους νέους να κάνουν παιδιά. Είναι πλέον δύσκολο να κάνεις οικογένεια. Όπως σας είπα πάμε Σούπερ Μάρκετ και καθημερινά βλέπουμε να αυξάνονται οι τιμές στα προϊόντα που αγοράσαμε πριν λίγες ημέρες.
Φοβάσαι να πλησιάσεις τα ράφια. Οι ντομάτες ξεπέρασαν τα 4 ευρώ, το μοσχάρι θα φτάσει τα 20 ευρώ, τα πάντα έχουν εκτοξευτεί. Δεν ξέρω που θα καταλήξει όλο αυτό, σίγουρα όμως δίνουμε καθημερινό αγώνα για να τα φέρουμε βόλτα».
* Το κείμενο δημοσιεύθηκε στην έντυπη έκδοση του "ΒτΚ" στις 7 Απριλίου 2026